അനെക്സ് 2-ൽ 44 രാജ്യങ്ങൾ, നിരീക്ഷണ സംവിധാനത്തിൽ 321 സ്റ്റേഷനുകൾ: കോംപ്രിഹെൻസീവ് ന്യൂക്ലിയർ-ടെസ്റ്റ്-ബാൻ ട്രീറ്റി (Comprehensive Nuclear-Test-Ban Treaty)

വിശദ വായന

എല്ലാ ആണവ സ്ഫോടന പരീക്ഷണങ്ങളും നിരോധിക്കുന്ന കരാറാണ് കോംപ്രിഹെൻസീവ് ന്യൂക്ലിയർ-ടെസ്റ്റ്-ബാൻ ട്രീറ്റി (Comprehensive Nuclear-Test-Ban Treaty), ചുരുക്കത്തിൽ സിടിബിടി (CTBT); ഇത് ഇതുവരെ പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നിട്ടില്ല. കോൺഫറൻസ് ഓൺ ഡിസാർമമെന്റിൽ (Conference on Disarmament) ചർച്ച ചെയ്ത ഇത് യുഎൻ ജനറൽ അസംബ്ലി അംഗീകരിച്ച് 1996-ൽ ഒപ്പിടാൻ തുറന്നു. അതിന്റെ പതിനാലാം അനുച്ഛേദം (Article XIV) അനുസരിച്ച്, അനെക്സ് 2-ൽ (Annex 2) പേരുള്ള 44 രാജ്യങ്ങളും അംഗീകാര രേഖ നിക്ഷേപിച്ച് 180 ദിവസം കഴിഞ്ഞാണ് ഇത് പ്രാബല്യത്തിൽ വരുന്നത്; ഒപ്പിടാൻ തുറന്നതിന്റെ രണ്ട് വർഷത്തിന് മുൻപ് ആകാനും പാടില്ല. ആണവ റിയാക്ടറുകളുള്ളതും അന്നത്തെ നിരായുധീകരണ സമ്മേളനത്തിൽ പങ്കെടുത്തതും അതിന്റെ അംഗങ്ങളായിരുന്നതുമായ രാജ്യങ്ങളാണ് ഈ 44. ഇന്റർനാഷണൽ മോണിറ്ററിങ് സിസ്റ്റവും (International Monitoring System) സ്ഥലത്തെ പരിശോധനയ്ക്കുള്ള വ്യവസ്ഥയും ചേർന്ന ഒരു പരിശോധനാ സംവിധാനം കരാർ ഒരുക്കുന്നു. പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ ഈ സംവിധാനത്തിൽ 321 സ്റ്റേഷനുകൾ ഉണ്ടാകും; ഭൂമിയിലെ തരംഗങ്ങൾക്ക് 170 സീസ്മിക് സ്റ്റേഷനുകൾ, വെള്ളത്തിനടിയിലെ ശബ്ദത്തിന് 11 ഹൈഡ്രോഅക്കൗസ്റ്റിക് സ്റ്റേഷനുകൾ, അന്തരീക്ഷത്തിലെ അതിതാഴ്ന്ന ആവൃത്തി ശബ്ദത്തിന് 60 ഇൻഫ്രാസൗണ്ട് അറേകൾ, റേഡിയോ ആക്ടീവ് കണങ്ങൾക്ക് 80 റേഡിയോന്യൂക്ലൈഡ് സ്റ്റേഷനുകൾ, കൂടെ 16 റേഡിയോന്യൂക്ലൈഡ് ലബോറട്ടറികൾ. വിവരങ്ങൾ ഇന്റർനാഷണൽ ഡേറ്റാ സെന്ററിലേക്ക് (International Data Center) എത്തുന്നു; സീസ്മിക് സ്റ്റേഷനുകളിൽ 50 എണ്ണം തുടർച്ചയായി തത്സമയം വിവരം നൽകും, 120 എണ്ണം ആവശ്യപ്പെടുമ്പോൾ നൽകും. കരാറിലെ രണ്ടാം അനുച്ഛേദം ആണ് സിടിബിടിഒ (CTBTO) എന്ന സംഘടന രൂപീകരിക്കുന്നത്; കരാർ പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നാൽ മാത്രമേ അത് നിലവിൽ വരൂ, അതുവരെ ഒരു പ്രിപ്പറേറ്ററി കമ്മീഷൻ (Preparatory Commission) സ്റ്റേഷനുകൾ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തി സംവിധാനം നടത്തുന്നു.