1954-ലെ സങ്കേതം, 1977-ലെ ദേശീയോദ്യാനം, 1953-ൽ വീണ്ടും കണ്ടെത്തിയ മാൻ: കെയ്ബുൾ ലാംജാവോ
വിശദ വായന
ഈ ആഴ്ച ഇംഫാലിൽ വൃക്ഷത്തൈ നടീലോടെയും സംസ്ഥാനത്തെ ജൈവവൈവിധ്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ആഹ്വാനത്തോടെയും മണിപ്പൂർ ബ്രിക്സ് സസ്റ്റൈനബിൾ ലൈഫ്സ്റ്റൈൽ വീക്ക് ആരംഭിച്ചു; ഇത് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഒരേയൊരു ദേശീയോദ്യാനത്തെ വീണ്ടും ശ്രദ്ധയിൽ കൊണ്ടുവരുന്നു. 1954-ൽ 5,200 ഹെക്ടറോളം വിസ്തൃതിയുള്ള വന്യജീവി സങ്കേതമായി കെയ്ബുൾ ലാംജാവോ (Keibul Lamjao) പ്രഖ്യാപിച്ചു. പിന്നീട് 4,050 ഹെക്ടറോളമായി ചുരുക്കി 1977-ൽ ദേശീയോദ്യാനമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു; ലോകത്തിലെ ഒരേയൊരു ഫ്ലോട്ടിങ് ദേശീയോദ്യാനമായി ഇതിനെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു. മണിപ്പൂരിലെ കൊമ്പൻ മാനായ സങ്ഗായ് (Sangai) യുടെ ഒരേയൊരു വാസസ്ഥലമാണ് ഇത്; എൽഡ്സ് ഡിയറിന്റെ (Eld's deer) ഇന്ത്യൻ രൂപമായ ഇതിനെ ലോകത്തിൽ ഏറ്റവും വംശനാശ ഭീഷണിയിലുള്ള മാനുകളിൽ ഒന്നായി കണക്കാക്കുന്നു. 1953-ൽ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നതുവരെ ഈ ജീവി വംശനാശം സംഭവിച്ചതായി കരുതിയിരുന്നു. 1975-ലെ ആദ്യ ആകാശ സർവേയിൽ പതിനാല് എണ്ണവും 2013-ലെ സെൻസസിൽ 204 എണ്ണവും 212 പുള്ളിമാനുകളും (hog deer) കണക്കാക്കി. മണിപ്പൂരിലെ ബിഷ്ണുപൂർ, തൗബാൽ ജില്ലകളിലാണ് ഉദ്യാനം. ലോക്തക് തടാകവും പുംലെൻ പാറ്റും ചേർത്ത് 2016 മാർച്ച് 11-ന് കെയ്ബുൾ ലാംജാവോ കൺസർവേഷൻ ഏരിയ എന്ന പേരിൽ ഇന്ത്യയുടെ യുനെസ്കോ ടെന്റേറ്റീവ് ലിസ്റ്റിൽ ഇത് ഉൾപ്പെടുത്തി.
പദങ്ങൾ
Sangai the Manipur brow-antlered deer — എൽഡ്സ് ഡിയറിന്റെ ഇന്ത്യൻ രൂപം; കെയ്ബുൾ ലാംജാവോ ദേശീയോദ്യാനത്തിൽ മാത്രം കാണുന്നു.