ഡൽഹിക്കുവേണ്ടിയുള്ള പ്രത്യേക പോലീസ് സേന: ഒരു സംസ്ഥാനത്ത് പ്രവർത്തിക്കാൻ ആ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ സമ്മതം വേണം
വിശദ വായന
ദി ഡൽഹി സ്പെഷ്യൽ പോലീസ് എസ്റ്റാബ്ലിഷ്മെന്റ് ആക്ട്, 1946 (The Delhi Special Police Establishment Act, 1946) ആണ് സെൻട്രൽ ബ്യൂറോ ഓഫ് ഇൻവെസ്റ്റിഗേഷന്റെ (CBI) നിയമ അടിത്തറ; ഇത് 1946 ലെ 25-ാം നിയമമാണ്, ഇന്ത്യയൊട്ടാകെ ബാധകമാണ്. കേന്ദ്ര സർക്കാർ വകുപ്പുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കൈക്കൂലിയും അഴിമതിയും അന്വേഷിക്കാൻ ഓർഡിനൻസ് വഴി രൂപീകരിച്ച സ്പെഷ്യൽ പോലീസ് എസ്റ്റാബ്ലിഷ്മെന്റ് (വാർ ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ്) ആയിരുന്നു ഇതിന്റെ മുൻഗാമി. ഈ നിയമപ്രകാരം, ഒരു കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്ത് വിജ്ഞാപനം ചെയ്ത കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ അന്വേഷിക്കാൻ ഡൽഹി സ്പെഷ്യൽ പോലീസ് എസ്റ്റാബ്ലിഷ്മെന്റ് എന്ന പ്രത്യേക പോലീസ് സേന രൂപീകരിക്കാൻ കേന്ദ്ര സർക്കാരിന് കഴിയും. ഏതു കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ ഈ സേന അന്വേഷിക്കണമെന്ന് ഗസറ്റ് വിജ്ഞാപനത്തിലൂടെ കേന്ദ്ര സർക്കാർ നിശ്ചയിക്കുന്നു. പ്രിവൻഷൻ ഓഫ് കറപ്ഷൻ ആക്ട്, 1988 (Prevention of Corruption Act, 1988) പ്രകാരമുള്ള കേസുകളിൽ സേനയുടെ മേൽനോട്ടം കമ്മീഷനിലാണ്; മറ്റെല്ലാ കാര്യങ്ങളിലും അത് കേന്ദ്ര സർക്കാരിലാണ്. സേനയുടെ ഭരണം കേന്ദ്ര സർക്കാർ നിയമിക്കുന്ന ഒരു ഉദ്യോഗസ്ഥനിലാണ്; ഡയറക്ടർ എന്നാണ് ആ പദവിയുടെ പേര്; ഇൻസ്പെക്ടർ-ജനറൽ ഓഫ് പോലീസിന്റെ അധികാരങ്ങളിൽ കേന്ദ്ര സർക്കാർ നിശ്ചയിക്കുന്നവയാണ് അദ്ദേഹം വിനിയോഗിക്കുന്നത്. ഒരു കമ്മിറ്റിയുടെ ശുപാർശയിലാണ് ഡയറക്ടറെ നിയമിക്കുന്നത്. ഈ നിയമത്തിൽ വിശദീകരിക്കാത്ത വാക്കുകൾക്ക് സെൻട്രൽ വിജിലൻസ് കമ്മീഷൻ ആക്ട്, 2003 (Central Vigilance Commission Act, 2003) ലെ അർഥമാണ്; ഒരു സംസ്ഥാനത്ത് ഈ സേനയുടെ അധികാരം എത്തുന്നത് ആ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ സമ്മതത്തോടെ മാത്രമാണ്.
പദങ്ങൾ
DSPE Delhi Special Police Establishment — 1946 ലെ നിയമപ്രകാരം രൂപീകരിച്ച പ്രത്യേക പോലീസ് സേന; ഇന്ന് സെൻട്രൽ ബ്യൂറോ ഓഫ് ഇൻവെസ്റ്റിഗേഷൻ (CBI) എന്നറിയപ്പെടുന്നു.
General consent General consent — കേന്ദ്ര സേനയ്ക്ക് തങ്ങളുടെ അതിർത്തിയിൽ അന്വേഷിക്കാൻ ഒരു സംസ്ഥാനം നൽകുന്ന സ്ഥിരം അനുമതി; അത് പിൻവലിക്കാനും സംസ്ഥാനത്തിന് കഴിയും.