കാർബൺ ക്യാപ്ചർ, യൂട്ടിലൈസേഷൻ ആൻഡ് സ്റ്റോറേജ്: 20,000 കോടി രൂപയുടെ പദ്ധതിയും ഇന്ത്യയുടെ രണ്ട് ദേശീയ കേന്ദ്രങ്ങളും

വിശദ വായന

വ്യവസായ സ്രോതസ്സുകളിൽ നിന്നുള്ള കാർബൺ ഡയോക്സൈഡ് അന്തരീക്ഷത്തിൽ എത്തുന്നതിനു മുൻപ് പിടിച്ചെടുത്ത് ഉപയോഗിക്കുകയോ ഭൂമിക്കടിയിൽ സംഭരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നതാണ് കാർബൺ ക്യാപ്ചർ, യൂട്ടിലൈസേഷൻ ആൻഡ് സ്റ്റോറേജ്. 2070ലെ ഇന്ത്യയുടെ നെറ്റ് സീറോ ലക്ഷ്യത്തിലേക്കുള്ള വഴിയിൽ, മലിനീകരണം കുറയ്ക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള മേഖലകൾക്ക് പുനരുപയോഗ ഊർജത്തിന് പൂരകമായി ഇതിനെ കാണുന്നു. 2026-27 കേന്ദ്ര ബജറ്റ് വൈദ്യുതി, ഉരുക്ക്, സിമന്റ്, റിഫൈനറി, രസവസ്തു മേഖലകൾക്കായി അഞ്ച് വർഷത്തിൽ 20,000 കോടി രൂപയുടെ സിസിയുഎസ് പദ്ധതി പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് ഓഫ് സയൻസ് ആൻഡ് ടെക്നോളജിയുടെ പിന്തുണയോടെ 2022ൽ ഐഐടി ബോംബെയിലും ബെംഗളൂരുവിലെ ജെഎൻസിഎഎസ്ആറിലും നാഷണൽ സിസിയുഎസ് സെന്ററുകൾ സ്ഥാപിച്ചു. 2022 നവംബറിലെ നീതി ആയോഗിന്റെ സിസിയുഎസ് പോളിസി ഫ്രെയിംവർക്ക് ആൻഡ് ഡിപ്ലോയ്മെന്റ് മെക്കാനിസം ഹബ്-ആൻഡ്-ക്ലസ്റ്റർ മാതൃക നിർദേശിച്ചു. ഗുജറാത്ത് തീരം, ഒഡിഷ-ജാർഖണ്ഡ് മേഖല, വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യ എന്നിവ ക്ലസ്റ്റർ മേഖലകളായി സിസിയുഎസ് ഗവേഷണ-വികസന രൂപരേഖ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. 2030 ആകുമ്പോൾ ഈ മേഖലകളിൽ നിന്നും താപവൈദ്യുതിയിൽ നിന്നുമുള്ള ഉദ്‌വമനം പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 2,300 മില്യൺ ടൺ ആകുമെന്ന് കണക്കാക്കുന്നു.