ഫറാക്ക ബാരേജ്: കൊൽക്കത്ത തുറമുഖത്തെ നൗകായോഗ്യമായി നിലനിർത്തുന്ന ഗംഗാ നിർമിതി
വിശദ വായന
കൊൽക്കത്ത തുറമുഖത്തെ നിലനിർത്തുന്നതിനും പരിപാലിക്കുന്നതിനും, ഭാഗീരഥി-ഹൂഗ്ലി ജലപാതയുടെ നൗകായോഗ്യമായ ആഴം വർധിപ്പിക്കുന്നതിനുമായി 1975-ലാണ് ഫറാക്ക ബാരേജ് പദ്ധതി കമ്മീഷൻ ചെയ്തത്.
പശ്ചിമ ബംഗാളിലെ ഫറാക്ക ബാരേജ് ഗംഗയുടെ ഒഴുക്ക് നിയന്ത്രിക്കുന്നു; ഹൂഗ്ലിയെ താരതമ്യേന മണൽ അടിയാതെ നിലനിർത്താൻ ജലത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം ഒരു ഫീഡർ കനാലിലേക്കു തിരിച്ചുവിടുന്നു.
ബാരേജിന്റെ താഴ്ഭാഗത്ത് ഗംഗ രണ്ടായി പിരിയുന്നു: വലതുഭാഗത്ത് ഭാഗീരഥി (ഹൂഗ്ലി), ഇടതുഭാഗത്ത് ബംഗ്ലാദേശിലേക്കു കടക്കുന്ന പത്മ.
പദ്ധതിക്ക് ആകെ 123 ഷട്ടറുകളുണ്ട്; പ്രധാന ബാരേജിന്റെയും ഹെഡ് റെഗുലേറ്ററിന്റെയും ഷട്ടറുകൾ ഘട്ടംഘട്ടമായി മാറ്റിസ്ഥാപിക്കുന്ന ജോലി പദ്ധതി അധികൃതർ കൈക്കൊണ്ടിട്ടുണ്ട്.
ഇന്ത്യയിൽ ഗംഗാ നദിയിലെ അവസാന നിയന്ത്രണ നിർമിതിയാണ് ഫറാക്ക; ഗംഗ/പത്മ നദിയിലെയും ഫറാക്ക കനാലിലെയും ഒഴുക്ക് ഇന്ത്യ-ബംഗ്ലാദേശ് ഉടമ്പടി-1996 പ്രകാരമാണ് നിയന്ത്രിക്കുന്നത്.
ആ ഉടമ്പടി പ്രകാരം, വേനൽക്കാലത്ത് - എല്ലാ വർഷവും ജനുവരി 1 മുതൽ മേയ് 31 വരെ - ഉടമ്പടിയിലെ സൂത്രവാക്യം അനുസരിച്ച് പത്തു ദിവസ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഫറാക്കയിൽ ഗംഗാ ജലം പങ്കിടുന്നു.
പദങ്ങൾ
Barrage — വലിയ ജലസംഭരണി ഉണ്ടാക്കാതെ നദിയിലെ ജലനിരപ്പ് ഉയർത്തി നിയന്ത്രിക്കുന്ന, ഷട്ടറുകളുള്ള താഴ്ന്ന നിർമിതിയാണിത്.
Feeder canal — ഒരു ബാരേജിൽ നിന്നു ജലം സ്വീകരിച്ച് മറ്റൊരു ചാലിലേക്ക് എത്തിക്കുന്ന കനാൽ; ഫറാക്കയിൽ ഇതു ഗംഗയെ ഹൂഗ്ലിയോട് ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.
Head regulator — ഒരു കനാലിന്റെ മുഖത്ത് എത്ര ജലം അതിലേക്കു പ്രവേശിക്കണം എന്നു നിയന്ത്രിക്കുന്ന ഷട്ടറുകളുള്ള നിർമിതിയാണിത്.