ഇന്ത്യയുടെ ധനകാര്യ കമ്മീഷൻ: ആർട്ടിക്കിൾ 280 പ്രകാരമുള്ള സമിതിയും പതിനാറാം കമ്മീഷന്റെ ഘടനയും
വിശദ വായന
ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 280-ലെ ഉപവകുപ്പ് (1) അനുസരിച്ച് ഓരോ അഞ്ചാം വർഷവും അല്ലെങ്കിൽ അതിനു മുൻപും ധനകാര്യ കമ്മീഷൻ രൂപീകരിക്കണം.
കേന്ദ്രവും സംസ്ഥാനങ്ങളും തമ്മിൽ വിഭജിക്കാവുന്ന നികുതികളുടെ അറ്റവരുമാനം (net proceeds of taxes) എങ്ങനെ വിഭജിക്കണമെന്നും സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ അവരുടെ വീതം എങ്ങനെ വിതരണം ചെയ്യണമെന്നും കമ്മീഷൻ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു.
ആർട്ടിക്കിൾ 275 പ്രകാരം ഇന്ത്യയുടെ കൺസോളിഡേറ്റഡ് ഫണ്ടിൽ (Consolidated Fund of India) നിന്ന് സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കു നൽകുന്ന സഹായധനത്തിന്റെ (grants-in-aid) തത്വങ്ങളും കമ്മീഷൻ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു.
സംസ്ഥാനത്തെ പഞ്ചായത്തുകളുടെയും മുനിസിപ്പാലിറ്റികളുടെയും വിഭവങ്ങൾ വർധിപ്പിക്കാൻ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ കൺസോളിഡേറ്റഡ് ഫണ്ട് ശക്തിപ്പെടുത്താനുള്ള നടപടികളാണ് മൂന്നാമത്തെ പരിഗണനാവിഷയം.
പതിനാറാം ധനകാര്യ കമ്മീഷന്റെ ചെയർമാൻ ഡോ. അരവിന്ദ് പനഗാരിയ (Dr. Arvind Panagariya) ആണ്.
ശ്രീമതി ആനി ജോർജ് മാത്യു (Annie George Mathew), ഡോ. മനോജ് പാണ്ഡ (Manoj Panda) എന്നിവർ മുഴുവൻസമയ അംഗങ്ങളാണ്; എസ്ബിഐയുടെ ഗ്രൂപ്പ് ചീഫ് ഇക്കണോമിക് അഡ്വൈസർ ഡോ. സൗമ്യ കാന്തി ഘോഷ് (Soumya Kanti Ghosh) അംഗവും, റിസർവ് ബാങ്ക് ഡെപ്യൂട്ടി ഗവർണർ ടി. രബി ശങ്കർ (T Rabi Sankar) പാർട്ട് ടൈം അംഗവുമാണ്.
16-ാം ധനകാര്യ കമ്മീഷന്റെ അഡ്വാൻസ് സെൽ 21.11.2022-ന് ധനമന്ത്രാലയത്തിൽ രൂപീകരിച്ചു.
ഒരു ധനകാര്യ കമ്മീഷന് ശുപാർശകൾ തയ്യാറാക്കാൻ സാധാരണ രണ്ടു വർഷത്തോളം വേണ്ടിവരും.