ഗാലോകളുടെ മോപിൻ, ആദികളുടെ സോലുങ്, ന്യീഷികളുടെ ന്യോകും: സംസ്ഥാനത്തിന്റെ സ്വന്തം രേഖയിലെ ഉത്സവങ്ങളും ഭാഷകളും

വിശദ വായന

അരുണാചൽ പ്രദേശ് സർക്കാർ സംസ്ഥാനത്തെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത് പ്രഭാതവെളിച്ചം വീഴുന്ന മലനിരകളുടെ നാട് എന്നാണ്. സംസ്ഥാനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള സർക്കാരിന്റെ സ്വന്തം വിവരണം സമുദായങ്ങളെ വിശാലമായി തരംതിരിക്കുന്നു. ഒരു വിഭാഗം മഹായാന ബുദ്ധമതത്തിന്റെ ലാമായിസ്റ്റ് പാരമ്പര്യം പിന്തുടരുന്നു; മെംബകളും ഖാംബകളും സാംസ്കാരികമായി അവരോട് അടുത്തുനിൽക്കുന്നു. കിഴക്കൻ ഭാഗത്തെ ഖാംപ്തികളും സിങ്ഫോകളും ഹീനയാന വിഭാഗക്കാരാണ്. രണ്ടാമത്തെ വിഭാഗത്തിൽ ന്യീഷി, അപ്പത്താനി, ആദി, മിഷ്മി, ടാഗിൻ, മിജി, അക, സുലുങ് (പുറോയിക്), ഖോവ എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു; ഇവരിൽ ടാനി വിഭാഗക്കാരായ അപ്പത്താനി, ന്യീഷി, ആദി, ഗാലോ, ടാഗിൻ എന്നിവർ സൂര്യനെ (ദോന്യി) ചന്ദ്രനെ (പോളോ) ആരാധിക്കുന്നു. മൂന്നാമത്തെ വിഭാഗം തിരാപ്, ചാങ്‌ലാങ് ജില്ലകളിലെ നോക്ടെ, ടാങ്സ, വാഞ്ചൂ എന്നിവരാണ്; ഊർജസ്വലമായ നൃത്തങ്ങൾക്കും മരംകൊത്തുപണിക്കും അവർ പ്രസിദ്ധരാണ്. പ്രധാന ഉത്സവങ്ങളായി രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത് ഗാലോകളുടെ മോപിൻ, ആദികളുടെ സോലുങ്, മോൺപകളുടെ ലൊസാർ, അപ്പത്താനികളുടെ ദ്രീ, ടാഗിനുകളുടെ സി-ദോന്യി, ന്യീഷികളുടെ ന്യോകും, ഇഡു മിഷ്മികളുടെ രേഹ് എന്നിവയാണ്. ഭാഷയുടെ കാര്യത്തിൽ, ഖാംപ്തി ഒഴികെ സംസ്ഥാനത്തെ എല്ലാ ഗോത്രഭാഷകളും ടിബറ്റോ-ബർമൻ കുടുംബത്തിൽപ്പെടുന്നു; ഖാംപ്തി ഭാഷ ചൈനീസ് സയാമീസ് കുടുംബത്തിലെ തായ് വിഭാഗത്തിൽപ്പെടുന്നു. ഇംഗ്ലീഷാണ് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷ; ഹിന്ദിയും അസമീസും പൊതുഭാഷകളായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. 2011-ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം അതേ രേഖയിൽ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 65.38% ആണ്.