73-ാം ഭേദഗതി ഭരണഘടനയിൽ ഒൻപതാം ഭാഗവും പഞ്ചായത്തുകൾക്കായി 29 വിഷയങ്ങളുള്ള പതിനൊന്നാം പട്ടികയും കൂട്ടിച്ചേർത്തു
വിശദ വായന
1992-ലെ 73-ാം ഭേദഗതി ഭരണഘടനയിൽ 'പഞ്ചായത്തുകൾ' എന്ന പേരിൽ പുതിയ ഒൻപതാം ഭാഗം കൂട്ടിച്ചേർത്തു; 243 മുതൽ 243(ഒ) വരെയുള്ള അനുച്ഛേദങ്ങളും, പഞ്ചായത്തുകളുടെ ചുമതലയിൽ വരുന്ന 29 വിഷയങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന പുതിയ പതിനൊന്നാം പട്ടികയും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ സംഘടിപ്പിക്കാനും സ്വയംഭരണ യൂണിറ്റുകളായി പ്രവർത്തിക്കാൻ ആവശ്യമായ അധികാരങ്ങൾ നൽകാനും സംസ്ഥാനം നടപടിയെടുക്കണമെന്ന മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശക തത്വങ്ങളിലെ 40-ാം അനുച്ഛേദമാണ് ഈ ഭേദഗതി നടപ്പാക്കുന്നത്. ഗ്രാമതലം, ഇടത്തട്ട്, ജില്ലാതലം എന്ന മൂന്നു തട്ടുകളുള്ള പഞ്ചായത്ത് സംവിധാനമാണ് ഒൻപതാം ഭാഗം വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നത്; എന്നാൽ 20 ലക്ഷത്തിൽ താഴെ ജനസംഖ്യയുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് ഇടത്തട്ട് വേണ്ടെന്നു വയ്ക്കാൻ അനുമതിയുണ്ട്. ഗ്രാമതല പഞ്ചായത്ത് പ്രദേശത്തിലെ ഒരു ഗ്രാമത്തിന്റെ വോട്ടർപട്ടികയിൽ പേരുള്ള എല്ലാവരും ചേർന്ന സമിതിയാണ് ഗ്രാമസഭ; പഞ്ചായത്തീരാജ് സംവിധാനത്തിലെ ഏക സ്ഥിരം യൂണിറ്റ് ഇതാണ്. ഓരോ തട്ടിലും ജനസംഖ്യാനുപാതികമായി പരിശിഷ്ട ജാതി-പരിശിഷ്ട വർഗ വിഭാഗങ്ങൾക്ക് സീറ്റ് സംവരണം ചെയ്യുന്നു; നേരിട്ടുള്ള തിരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെ നികത്തേണ്ട ആകെ സീറ്റുകളുടെ മൂന്നിലൊന്ന് സ്ത്രീകൾക്കായി സംവരണം ചെയ്യണം. പഞ്ചായത്തുകൾക്ക് 5 വർഷമാണ് കാലാവധി; നേരത്തേ പിരിച്ചുവിട്ടാൽ ആ തീയതി മുതൽ 6 മാസത്തിനുള്ളിൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്തണം. പഞ്ചായത്ത് അംഗമാകാനുള്ള കുറഞ്ഞ പ്രായം 21 വയസ്സാണെന്ന് 243എഫ് അനുച്ഛേദം നിശ്ചയിക്കുന്നു; പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾക്കായി സംസ്ഥാന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ രൂപീകരിക്കാൻ 243കെ അനുച്ഛേദം വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നു. നാഗാലാൻഡ്, മേഘാലയ, മിസോറം എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് മുഴുവനായും ഒൻപതാം ഭാഗത്തിലെ വ്യവസ്ഥകൾ ബാധകമല്ല.