അഫ്ഗാനിസ്ഥാന്റെ ഏകദേശം 40% പ്രദേശത്തെ ജലം ഒഴുക്കിക്കളയുന്നത് ഹെൽമന്ദാണ്; ഹരി റൂദ് പടിഞ്ഞാറോട്ട് തുർക്ക്മെനിസ്ഥാനിലേക്ക് ഒഴുകുന്നു

വിശദ വായന

ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിലെ മത്സ്യങ്ങളെയും മത്സ്യബന്ധനത്തെയും കുറിച്ചുള്ള ഭക്ഷ്യ-കാർഷിക സംഘടനയുടെ സാങ്കേതിക പ്രബന്ധം രേഖപ്പെടുത്തുന്നത്, അഫ്ഗാനിസ്ഥാന്റെ ഏകദേശം 75% പ്രദേശം പർവതമയമാണെന്നാണ്. ശരാശരി ഉയരം 1300 മീറ്ററാണ്; വടക്കുകിഴക്കൻ ഭാഗം ഉപധ്രുവ കാലാവസ്ഥയുള്ളതാണ്, ഹിന്ദുകുഷ് നിരയിൽ താപനില -26 ഡിഗ്രി സെൽഷ്യസോ അതിൽ താഴെയോ ആകുന്നു.
അഫ്ഗാൻ നദികളിലെ ജലം മുഴുവൻ മഴയിൽനിന്നും തുടർന്നുള്ള മഞ്ഞുരുകലിൽനിന്നുമാണെന്ന് പ്രബന്ധം പറയുന്നു. കാരക്കോറത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ അറ്റത്തുള്ള പാമീർ പർവതസന്ധിയിൽനിന്ന് ഹിന്ദുകുഷും അതിന്റെ ഉപനിരകളും കടന്ന് ഹസാരജാത്ത് നിരകളിലേക്ക് നീളുന്ന മധ്യ പർവതനിരകളിലാണ് ഈ ജലസ്രോതസ്സ്.
ആമു ദര്യയുടെ ഉറവിടം പാമീറുകളിലാണ്, അത് ആറൽ കടലിൽ അവസാനിക്കുന്നു; ആകെ 2500 കിലോമീറ്ററിൽ താഴ്ഭാഗത്തെ 1300 കിലോമീറ്റർ പൂർണമായും അഫ്ഗാനിസ്ഥാനു പുറത്താണ്.
അഫ്ഗാനിസ്ഥാന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് ഉത്ഭവിക്കുന്ന ഹരി റൂദ് നദി നേരേ പടിഞ്ഞാറോട്ട് ഒഴുകി ഒടുവിൽ തുർക്ക്മെനിസ്ഥാനിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു; അവിടെ അതിന്റെ പേര് തെദ്ഷെൻ എന്നാണ്, കാരാ കും മരുഭൂമിയിലെ മണലിൽ അത് അവസാനിക്കുന്നു.
കാബൂൾ നദിയുടെ ഉറവിടത്തിന് അടുത്തുതന്നെയാണ് ഹെൽമന്ദ് നദിയുടെ ഉറവിടവും. അത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറോട്ട് ഏകദേശം 1300 കിലോമീറ്റർ ഒഴുകി സിസ്താൻ തടാകങ്ങളിൽ ചേരുന്നു; കൈവഴികളോടൊപ്പം അത് അഫ്ഗാനിസ്ഥാന്റെ ഏകദേശം 40% പ്രദേശത്തെ ജലം ഒഴുക്കുന്നു, ഏറ്റവും വലിയ നദീതടവും അതിന്റേതാണ്.
ജലസ്രോതസ്സ് മഞ്ഞുരുകലായതിനാൽ രാജ്യത്തിന്റെ വലിയ ഭാഗത്ത് വസന്തത്തിലും വേനലിന്റെ തുടക്കത്തിലും ഒഴുക്ക് പരമാവധിയും വേനലിന്റെ അന്ത്യം മുതൽ ശൈത്യം വരെ ഏറ്റവും കുറവുമാണ്.