19 നാട്ടുരാജ്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിലൂടെയാണ് രാജസ്ഥാൻ സംസ്ഥാനം രൂപംകൊണ്ടത്; ജയ്പുർ തലസ്ഥാനമായി

വിശദ വായന

1948 മാർച്ച് 17 മുതൽ 1950 ജനുവരി 25 വരെയുള്ള കാലയളവിൽ 19 നാട്ടുരാജ്യങ്ങളുടെ സംയോജനത്തിലൂടെയാണ് രാജസ്ഥാൻ സംസ്ഥാനം രൂപംകൊണ്ടത്. 1949 മാർച്ച് 30ന് സർദാർ വല്ലഭ് ഭായ് പട്ടേൽ ജയ്പുരിൽ 'യൂണിയൻ ഓഫ് രാജസ്ഥാൻ' ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു. ജയ്പുർ, ജോധ്പുർ, ഉദയ്പുർ, ബിക്കാനേർ, കോട്ട എന്നിവയായിരുന്നു അന്നത്തെ പ്രമുഖ രാജ്യങ്ങൾ; ഓരോന്നിനും സ്വന്തം ഹൈക്കോടതിയും കീഴ്ക്കോടതി സംവിധാനവും ഉണ്ടായിരുന്നു. അൽവാർ 'മത്സ്യ സ്റ്റേറ്റിന്റെ' തലസ്ഥാനവും ഉദയ്പുർ 'യൂണൈറ്റഡ് രാജസ്ഥാന്റെ' തലസ്ഥാനവുമായിരുന്നു. ബി.ആർ. പട്ടേൽ, ലെഫ്. കേണൽ ടി.സി. പുരി, എസ്.പി. സിൻഹ എന്നിവരുടെ സമിതി, പുതിയ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ തലസ്ഥാനം ജയ്പുരും ഹൈക്കോടതി ജോധ്പുരിലും ആകണമെന്ന് ശുപാർശ ചെയ്തു. 1956ലെ സംസ്ഥാന പുനഃസംഘടന നിയമപ്രകാരം, അന്ന് 'സി' വിഭാഗ സംസ്ഥാനമായിരുന്ന അജ്മീരും ആബു, സുന്നേൽ-ടപ്പ താലൂക്കുകളും രാജസ്ഥാനോട് ചേർത്തു; കോട്ട ജില്ലയിലെ സിറോഞ്ച് സബ് ഡിവിഷൻ മധ്യപ്രദേശിലേക്ക് മാറ്റി. തലസ്ഥാനം ജയ്പുരിൽ നിന്ന് മാറ്റരുതെന്ന് പിന്നീടൊരു സമിതി ശുപാർശ ചെയ്തു.