2 ഒക്ടോബർ 2026
111 കിലോമീറ്റർ ദൈർഘ്യമുള്ള ശ്രീമാതാ വൈഷ്ണോദേവി കത്ര–ബനിഹാൾ റെയിൽ പാതയിൽ അനുവദനീയമായ പരമാവധി വേഗം മണിക്കൂറിൽ 100 കിലോമീറ്ററായി ഉയർത്തിയതായി റെയിൽവേ ഉദ്യോഗസ്ഥർ അറിയിച്ചു.
മുൻപ് കത്ര–സംഗൽദാൻ ഭാഗത്ത് മണിക്കൂറിൽ 85 കിലോമീറ്റർ വരെയും സംഗൽദാൻ–ബനിഹാൾ ഭാഗത്ത് 75 കിലോമീറ്റർ വരെയുമായിരുന്നു ട്രെയിനുകൾക്ക് അനുവദിച്ചിരുന്ന വേഗം.
വന്ദേഭാരത് എക്സ്പ്രസ് (ട്രെയിൻ നമ്പർ 26401/26404) ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള റെയിൽപ്പാലമായ ചെനാബ് പാലവും ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യ കേബിൾ സ്റ്റേയ്ഡ് റെയിൽപ്പാലമായ അഞ്ജി പാലവും മണിക്കൂറിൽ 100 കിലോമീറ്റർ വേഗത്തിൽ കടന്നു.
നോർത്തേൺ റെയിൽവേയുടെ ജമ്മു ഡിവിഷനിലുള്ള ഈ പാത ഉധംപൂർ–ശ്രീനഗർ–ബാരാമുള്ള റെയിൽ ലിങ്ക് (യു.എസ്.ബി.ആർ.എൽ) പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമാണ്.
നിർദേശിക്കപ്പെട്ട സുരക്ഷാ വ്യവസ്ഥകൾ ഓഗസ്റ്റിൽ പാലിച്ചതിനെത്തുടർന്നാണ് റെയിൽവേ മന്ത്രാലയം വേഗവർധനയ്ക്ക് അനുമതി നൽകിയത്.
പാതയുടെ ദൈർഘ്യം:
111 km
മുൻപത്തെ വേഗപരിധി:
85 kmph (Katra-Sangaldan); 75 kmph (Sangaldan-Banihal)
പുതിയ വേഗപരിധി:
100 kmph
ട്രെയിൻ:
Vande Bharat Express (26401/26404)
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: യു.എസ്.ബി.ആർ.എൽ, ചെനാബ് പാലം, കശ്മീരിലേക്കുള്ള റെയിൽ ബന്ധം എന്നിവ യു.പി.എസ്.സി., എസ്.എസ്.സി., പി.എസ്.സി. പരീക്ഷകളിലെ സ്ഥിരം അടിസ്ഥാനസൗകര്യ ചോദ്യങ്ങളാണ്.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
USBRL Udhampur-Srinagar-Baramulla Rail Link — കശ്മീർ താഴ്‌വരയെ രാജ്യത്തെ റെയിൽ ശൃംഖലയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന റെയിൽ പദ്ധതിയാണിത്.
Cable-stayed bridge — ഒന്നോ അതിലധികമോ ഗോപുരങ്ങളിൽ നേരിട്ട് ഉറപ്പിച്ച കേബിളുകൾ പാലത്തിന്റെ തട്ടിനെ താങ്ങിനിർത്തുന്ന രീതിയിലുള്ള പാലമാണിത്.
2 ഒക്ടോബർ 2026
മുഖ്യമന്ത്രി ഒമർ അബ്ദുള്ള അധ്യക്ഷനായ മന്ത്രിസഭ അംഗീകരിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് ജമ്മു കശ്മീർ സർക്കാർ കംപ്രസ്ഡ് ബയോ-ഗ്യാസ് (സി.ബി.ജി.) നയം 2026 വിജ്ഞാപനം ചെയ്തതായി ഔദ്യോഗിക വക്താവ് വെള്ളിയാഴ്ച അറിയിച്ചു.
കന്നുകാലിച്ചാണകം, ആപ്പിൾ ചണ്ടി, നഗര ഖരമാലിന്യം, പൈൻ ഇലകൾ, വിള അവശിഷ്ടങ്ങൾ എന്നിവ ശുദ്ധമായ വാഹന ഇന്ധനവും ജൈവവളവുമാക്കി മാറ്റുന്നതിനാണ് നയം.
മൂലധന ചെലവിന് ഒരു ടി.പി.ഡി.ക്ക് (പ്രതിദിനം ടൺ) 0.50 കോടി രൂപ വീതം സഹായം ലഭിക്കും; ഒരു പദ്ധതിക്ക് പരമാവധി 10 കോടി രൂപ. സർക്കാർ ഭൂമി ചതുരശ്ര മീറ്ററിന് 1 രൂപ നിരക്കിൽ നൽകും, മുദ്രപ്പത്രനികുതിയിൽ 100 ശതമാനം ഇളവും ലഭിക്കും.
സിംഗിൾ വിൻഡോ പോർട്ടൽ വഴിയുള്ള നിയമപരമല്ലാത്ത അനുമതികൾക്ക് 60 ദിവസത്തിനകം തീരുമാനമില്ലെങ്കിൽ അനുമതി ലഭിച്ചതായി കണക്കാക്കും.
2030 ഓടെ ഏകദേശം 2,000 നേരിട്ടുള്ള ഗ്രാമീണ തൊഴിലവസരങ്ങളും 10,000 കർഷകർക്ക് ജൈവവളവും ലക്ഷ്യമിടുന്നു.
മൂലധന സഹായം:
Rs 0.50 crore per TPD
ഒരു പദ്ധതിക്കുള്ള പരമാവധി:
Rs 10 crore
ഭൂമി പാട്ടനിരക്ക്:
Rs 1 per square metre
അനുമതി കണക്കാക്കൽ:
60-day
2030 ഓടെ നേരിട്ടുള്ള ഗ്രാമീണ തൊഴിൽ:
around 2,000
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: സംസ്ഥാന ഊർജ, മാലിന്യത്തിൽ നിന്ന് സമ്പത്ത് നയങ്ങളും അവയിലെ ആനുകൂല്യ കണക്കുകളും കറന്റ് അഫയേഴ്സിൽ ഇടയ്ക്കിടെ ചോദിക്കപ്പെടുന്നു.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
CBG Compressed Bio-Gas — വാഹന ഇന്ധനമായി ഉപയോഗിക്കാൻ ശുദ്ധീകരിച്ച് സമ്മർദിതമാക്കിയ ബയോഗ്യാസാണിത്.
TPD Tonnes Per Day — ഒരു ദിവസം സംസ്കരിക്കുന്ന ടൺ അളവിൽ പ്ലാന്റിന്റെ ശേഷി സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഏകകമാണിത്.
Pomace — ആപ്പിൾ പോലുള്ള പഴങ്ങൾ പിഴിഞ്ഞ് നീരെടുത്ത ശേഷം ബാക്കിയാകുന്ന ഖര അവശിഷ്ടമാണിത്.
1 ഒക്ടോബർ 2026
മുഖ്യമന്ത്രി ഒമർ അബ്ദുള്ള അധ്യക്ഷനായ മന്ത്രിസഭ അംഗീകരിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് ജമ്മു കശ്മീർ സർക്കാർ ജെ&കെ ഇലക്ട്രിക് വെഹിക്കിൾ പോളിസി-2026 വിജ്ഞാപനം ചെയ്തു.
എല്ലാ 20 ജില്ലകളിലും 2026–32 കാലയളവിൽ ബാധകമായ നയം 2032 ഓടെ 1.4 ലക്ഷം ഇലക്ട്രിക് വാഹനങ്ങളാണ് ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.
140 അതിവേഗ ചാർജിങ് ഹബ്ബുകൾ ഉൾപ്പെടെ 900 പൊതു ചാർജിങ് കേന്ദ്രങ്ങളും, കെട്ടിട ഉപനിയമങ്ങൾ പ്രകാരം പാർക്കിങ് ശേഷിയുടെ 20 ശതമാനം ഇ.വി. സജ്ജമാക്കലും നയത്തിൽ വിഭാവനം ചെയ്യുന്നു.
മഞ്ഞും പൂജ്യത്തിൽ താഴെയുള്ള താപനിലയും നേരിടാനുള്ള ശേഷി പരിശോധിക്കാൻ പ്രത്യേക ശീതകാല സാധൂകരണ മാർഗരേഖ നടപ്പാക്കും.
ഇ.വി. വായ്പകൾക്ക് 36 മാസം വരെ 3–5 ശതമാനം പലിശ ഇളവും, പഴയ വാഹനങ്ങൾ പൊളിക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ആനുകൂല്യങ്ങൾക്ക് പ്രതിവർഷം 50 കോടി രൂപയും നയം വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നു.
നയത്തിന്റെ കാലയളവ്:
2026-32
2032 ലെ ഇ.വി. ലക്ഷ്യം:
1.4 lakh
പൊതു ചാർജിങ് കേന്ദ്രങ്ങൾ:
900
അതിവേഗ ചാർജിങ് ഹബ്ബുകൾ:
140
പ്രതിവർഷ പൊളിക്കൽ ആനുകൂല്യ വിഹിതം:
Rs 50 crore
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: സംസ്ഥാന ഇ.വി. നയങ്ങളും അവയിലെ ലക്ഷ്യങ്ങളും ചാർജിങ് ശൃംഖലയുടെ കണക്കുകളും കറന്റ് അഫയേഴ്സ്, പരിസ്ഥിതി വിഭാഗങ്ങളിൽ സ്ഥിരമായി ചോദിക്കപ്പെടുന്നു.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
Interest subvention — വായ്പയെടുക്കുന്നയാൾ നൽകുന്ന പലിശ കുറയ്ക്കുന്ന സർക്കാർ സഹായമാണിത്.
Scrappage incentive — പഴയ വാഹനം ഒഴിവാക്കി കൂടുതൽ ശുദ്ധമായ വാഹനം വാങ്ങുമ്പോൾ നൽകുന്ന ആനുകൂല്യമാണിത്.
28 സെപ്റ്റംബർ 2026
മുഖ്യമന്ത്രി ഒമർ അബ്ദുള്ള സെപ്റ്റംബർ 25 ന് ജമ്മു കശ്മീർ നിയമസഭയുടെ ശരത്കാല സമ്മേളനത്തിൽ പ്രമേയം അവതരിപ്പിച്ചു; സെപ്റ്റംബർ 28 ന് വോട്ടിനിട്ട് പാസാക്കി.
ജമ്മു കശ്മീരിന് പൂർണ സംസ്ഥാന പദവി ഉടൻ അടിയന്തരമായി പുനഃസ്ഥാപിക്കണമെന്ന് പ്രമേയം ഇന്ത്യാ സർക്കാരിനോട് ആവശ്യപ്പെടുന്നു.
2000 ജൂൺ 26 ലെ (1953 ഓഗസ്റ്റ് 9 ന് മുൻപുണ്ടായിരുന്ന തരത്തിലുള്ള കൂടുതൽ സ്വയംഭരണം), 2024 നവംബർ 6 ലെ (പ്രത്യേക പദവി) നിയമസഭാ പ്രമേയങ്ങൾക്കു പുറമെയാണ് ഇത്.
നാഷണൽ കോൺഫറൻസ്, കോൺഗ്രസ്, സി.പി.ഐ.(എം), പി.ഡി.പി., ജെ.കെ.പി.സി., ആം ആദ്മി പാർട്ടി, അവാമി ഇത്തിഹാദ് പാർട്ടി എന്നിവയിലെ 90 അംഗങ്ങളിൽ 61 പേർ പിന്തുണച്ചു; ബി.ജെ.പി. വോട്ടെടുപ്പിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിന്നു.
പ്രമേയം പാസായ തീയതി:
September 28
പിന്തുണച്ച അംഗങ്ങൾ:
61 of 90
മുൻ സ്വയംഭരണ പ്രമേയം:
June 26, 2000
മുൻ പ്രത്യേക പദവി പ്രമേയം:
November 6, 2024
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: സംസ്ഥാന പദവി, 2019 ലെ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശ പദവി, നിയമസഭയുടെ മുൻ പ്രമേയങ്ങൾ എന്നിവ യു.പി.എസ്.സി., പി.എസ്.സി. പരീക്ഷകളിലെ പ്രധാന രാഷ്ട്രമീമാംസ വിഷയങ്ങളാണ്.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
Statehood — 2019 ൽ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമായതോടെ ജമ്മു കശ്മീരിന് നഷ്ടപ്പെട്ട പൂർണ സംസ്ഥാന പദവിയാണിത്.
30 സെപ്റ്റംബർ 2026
2026 സെപ്റ്റംബർ 21 ന് തുടങ്ങിയ സമ്മേളനം അവസാനിപ്പിച്ച് ജമ്മു കശ്മീർ നിയമസഭ സെപ്റ്റംബർ 30 ന് തീയതി നിശ്ചയിക്കാതെ പിരിഞ്ഞു.
സമ്മേളനത്തിൽ ഏഴ് സിറ്റിങ്ങുകൾ നടന്നു; സഭ ഏകദേശം 25 മണിക്കൂർ നടപടികൾ നടത്തി.
സ്പീക്കർ അബ്ദുൾ റഹീം റാത്തർ പറഞ്ഞതനുസരിച്ച് 640 ലധികം ചോദ്യങ്ങൾ ലഭിച്ചു; ഇതിൽ 328 എണ്ണം നക്ഷത്ര ചിഹ്നമിട്ട ചോദ്യങ്ങളാണ്, 625 എണ്ണം ചർച്ചയ്ക്കായി പട്ടികപ്പെടുത്തി.
നിയമസഭയിൽ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട 90 അംഗങ്ങളുണ്ട്; സെപ്റ്റംബർ 28 ന് പാസാക്കിയ സംസ്ഥാന പദവി പ്രമേയത്തെ അവരിൽ 61 പേർ പിന്തുണച്ചു.
സിറ്റിങ്ങുകൾ:
seven
നടപടികൾ നടത്തിയ സമയം:
around 25 hours
നക്ഷത്ര ചിഹ്നമിട്ട ചോദ്യങ്ങൾ:
328
ചർച്ചയ്ക്ക് പട്ടികപ്പെടുത്തിയവ:
625
തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങൾ:
90
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: തീയതി നിശ്ചയിക്കാതെ പിരിയൽ, നക്ഷത്ര ചിഹ്നമിട്ട ചോദ്യങ്ങൾ തുടങ്ങിയ നിയമനിർമാണ നടപടിക്രമ പദങ്ങളും നിയമസഭയുടെ അംഗബലവും രാഷ്ട്രമീമാംസയിലെ ആവർത്തിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങളാണ്.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
Sine die — വീണ്ടും ചേരാനുള്ള തീയതി നിശ്ചയിക്കാതെ നിയമനിർമാണ സഭ പിരിയുന്നതാണിത്.
Starred question — സഭയിൽ വാക്കാലുള്ള മറുപടി ആവശ്യപ്പെട്ട് അംഗം ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യമാണിത്.
വിശദ വായന
2019-ലെ ജമ്മു കശ്മീർ പുനഃസംഘടന നിയമം പഴയ ജമ്മു കശ്മീർ സംസ്ഥാനത്തെ രണ്ട് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളായി പുനഃസംഘടിപ്പിച്ചു. "നിയമസഭയുള്ള ജമ്മു കശ്മീർ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശവും നിയമസഭയില്ലാത്ത ലഡാക്ക് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശവും" എന്നാണ് കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തര മന്ത്രാലയം ഇതിന്റെ ഫലം രേഖപ്പെടുത്തുന്നത്. നിയമം 2019 ഒക്ടോബർ 31-ന് ഔപചാരികമായി പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നു.
രൂപീകരിക്കുമ്പോൾ പുതിയ ലഡാക്ക് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശം കാർഗിൽ, ലേ എന്ന രണ്ട് ജില്ലകൾ ചേർന്നതായിരുന്നു എന്ന് രണ്ട് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളുടെ ഭൂപടങ്ങൾ സംബന്ധിച്ച മന്ത്രാലയ പ്രസ്താവന രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. പഴയ ജമ്മു കശ്മീർ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ബാക്കി ഭാഗം പുതിയ ജമ്മു കശ്മീർ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്തിലാണ്.
1947-ൽ പഴയ സംസ്ഥാനത്ത് 14 ജില്ലകളുണ്ടായിരുന്നു; 2019 ആകുമ്പോൾ ഈ 14 ജില്ലകളുടെ പ്രദേശങ്ങൾ 28 ജില്ലകളായി പുനഃസംഘടിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. ലേ ആൻഡ് ലഡാക്ക് ജില്ലയുടെ പ്രദേശത്തിൽ നിന്നാണ് കാർഗിൽ ജില്ല രൂപീകരിച്ചത്. രണ്ട് പുതിയ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളുടെ ഭൂപടങ്ങൾ സർവേ ജനറൽ ഓഫ് ഇന്ത്യ തയ്യാറാക്കി.
ലഡാക്ക് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശം ഭരിക്കുന്നത് ഒരു ലെഫ്റ്റനന്റ് ഗവർണറാണ്; അതിന്റെ ആദ്യ ലെഫ്റ്റനന്റ് ഗവർണർക്ക് 2019 ഒക്ടോബർ 31-ന് ജമ്മു കശ്മീർ ഹൈക്കോടതി ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സത്യപ്രതിജ്ഞ ചൊല്ലിക്കൊടുത്തു.
ജമ്മു കശ്മീർ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്തിന് മണ്ഡല പുനർനിർണയ കമ്മിഷന്റെ അന്തിമ ഉത്തരവ് 90 നിയമസഭാ മണ്ഡലങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നു; ഇതിൽ 43 ജമ്മു മേഖലയിലും 47 കശ്മീർ മേഖലയിലും ആണ്. 9 മണ്ഡലങ്ങൾ പട്ടികവർഗത്തിനും 07 മണ്ഡലങ്ങൾ പട്ടികജാതിക്കും സംവരണം ചെയ്തു; അവിടെ പട്ടികവർഗത്തിന് സീറ്റ് സംവരണം ചെയ്യുന്നത് ആദ്യമായാണ്.
കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്ത് അഞ്ച് ലോക്‌സഭാ മണ്ഡലങ്ങളുണ്ട്; പുനർനിർണയത്തിനു ശേഷം ഓരോ ലോക്‌സഭാ മണ്ഡലത്തിലും തുല്യമായി 18 നിയമസഭാ മണ്ഡലങ്ങൾ വരുന്നു.
കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തര മന്ത്രാലയം പുനഃസംഘടനയെ രേഖപ്പെടുത്തുന്ന വിധം:
Union Territory of Jammu and Kashmir with legislature, and Union Territory of Ladakh without Legislature
രണ്ട് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങൾ രൂപീകരിച്ച തീയതി:
31 October 2019
രൂപീകരിക്കുമ്പോൾ ലഡാക്ക് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്തിലെ ജില്ലകൾ:
two districts of Kargil and Leh
1947-ൽ പഴയ സംസ്ഥാനത്തിലെ ജില്ലകൾ:
14 districts
2019 ആകുമ്പോൾ അതേ പ്രദേശങ്ങൾ പുനഃസംഘടിപ്പിക്കപ്പെട്ട ജില്ലകൾ:
28 districts
ജമ്മു കശ്മീർ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്തിലെ നിയമസഭാ മണ്ഡലങ്ങൾ:
90
ജമ്മു മേഖലയിലും കശ്മീർ മേഖലയിലും ഉള്ള നിയമസഭാ മണ്ഡലങ്ങൾ:
43 will be part of Jammu region and 47 for Kashmir region
പട്ടികവർഗത്തിന് സംവരണം ചെയ്ത നിയമസഭാ മണ്ഡലങ്ങൾ:
nine ACs
ഓരോ ലോക്‌സഭാ മണ്ഡലത്തിലുമുള്ള നിയമസഭാ മണ്ഡലങ്ങൾ:
18
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: രണ്ട് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളുടെ ഘടന, അവയിൽ ഏതിന് നിയമസഭയുണ്ട്, ലഡാക്കിലെ ജില്ലകൾ, 90 സീറ്റുള്ള നിയമസഭയുടെ കണക്ക് — ഇന്ത്യയിലെ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാന വസ്തുതകളാണ് ഇവ.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Delimitation Delimitation of constituencies — നിയമസഭാ, ലോക്‌സഭാ മണ്ഡലങ്ങളുടെ അതിർത്തികൾ പുനർനിർണയിക്കുന്ന നടപടി.
AC Assembly Constituency — ഒരു നിയമസഭാ സീറ്റും അതിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടക്കുന്ന പ്രദേശവും.
വിശദ വായന
ജമ്മു കശ്മീർ സംസ്ഥാനത്തിനായുള്ള പൂർണ ഹൈക്കോടതി 1928-ൽ സ്ഥാപിതമായെന്ന് കോടതിയുടെ സ്വന്തം രേഖ പറയുന്നു. അതിനു മുൻപ് നീതിനിർവഹണത്തിലെ അന്തിമ അധികാരി സംസ്ഥാന ഭരണാധികാരിയായിരുന്നു; 1889 മുതൽ ഒരു കൗൺസിലിലെ ജുഡീഷ്യൽ അംഗമാണ് സിവിൽ, ക്രിമിനൽ അപ്പീൽ അധികാരങ്ങൾ വിനിയോഗിച്ചത്.
26.3.1928 തീയതിയിലെ ഉത്തരവ് നമ്പർ 1 പ്രകാരം ഹൈക്കോടതി സ്ഥാപിതമായി; ആദ്യമായി ഹൈക്കോടതിയിൽ ചീഫ് ജസ്റ്റിസും രണ്ട് ജഡ്ജിമാരും ഉണ്ടാകണമെന്ന് നിശ്ചയിച്ചു. ഹൈക്കോടതിയുടെ സാധാരണ സിറ്റിങ് സ്ഥലങ്ങൾ ജമ്മുവും ശ്രീനഗറുമായിരുന്നു. 10.9.1943-ന് ഹൈക്കോടതിക്ക് ലെറ്റേഴ്‌സ് പേറ്റന്റ് നൽകി.
1954-ൽ, 1954-ലെ ഭരണഘടന പ്രയോഗ ഉത്തരവിലൂടെ സുപ്രീം കോടതിയുടെ അധികാരപരിധി ജമ്മു കശ്മീർ സംസ്ഥാനത്തേക്ക് വ്യാപിപ്പിച്ചു; അവിടെ ബാധകമായ മൗലികാവകാശങ്ങൾ നടപ്പാക്കാൻ റിട്ട് പുറപ്പെടുവിക്കാനുള്ള അധികാരം ആദ്യമായി ഹൈക്കോടതിക്ക് ലഭിച്ചു.
ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യയിലെ പ്രിവി കൗൺസിലിനു സമാനമായ ഒരു ബോർഡ് ഓഫ് ജുഡീഷ്യൽ അഡ്വൈസേഴ്‌സ്, ഹൈക്കോടതി വിധികൾക്കെതിരായ അപ്പീലുകളിൽ ഭരണാധികാരിയെ ഉപദേശിച്ചിരുന്നു. ഈ ബോർഡ് നിർത്തലാക്കിയപ്പോൾ 17 അപ്പീലുകൾ തീർപ്പാകാതെ കിടന്നിരുന്നു. അവ തീർപ്പാക്കാൻ സുപ്രീം കോടതിയുടെ ഒരു പ്രത്യേക ബെഞ്ച് രൂപീകരിച്ചു; ആ ബെഞ്ച് ശ്രീനഗറിൽ അപ്പീലുകൾ കേട്ട്, 17 കേസുകളിലും ഹൈക്കോടതി വിധി ശരിവെച്ചു. ഡൽഹിയിലെ ആസ്ഥാനത്തിനു പുറത്ത് സുപ്രീം കോടതി ബെഞ്ച് സിറ്റിങ് നടത്തിയ ഇന്നുവരെയുള്ള ഒരേയൊരു സന്ദർഭമായി കോടതി ഇത് രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.
ഇന്ന് ഇത് ജമ്മു കശ്മീർ ആൻഡ് ലഡാക്ക് ഹൈക്കോടതിയാണ്; അനുവദിച്ച ജഡ്ജിമാരുടെ എണ്ണം 25 ആണ്. അതിന്റെ ചട്ടങ്ങളും ജില്ലാ ജുഡീഷ്യറിയും ജമ്മു കശ്മീർ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്തെയും ലഡാക്ക് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്തെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. മേയ് മുതൽ ഒക്ടോബർ അവസാനം വരെ ചീഫ് ജസ്റ്റിസും അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റീവ് വിങ്ങും ശ്രീനഗറിലേക്ക് മാറുന്നു; നവംബർ മുതൽ ഏപ്രിൽ അവസാനം വരെ ആസ്ഥാനം ജമ്മുവിലാണ്. ജമ്മു, ശ്രീനഗർ വിങ്ങുകളിലെ കോടതി വിഭാഗങ്ങൾ വർഷം മുഴുവൻ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
പൂർണ ഹൈക്കോടതി സ്ഥാപിതമായ വർഷം:
1928
ആദ്യം സ്ഥാപിതമായപ്പോൾ ഹൈക്കോടതിയുടെ ഘടന:
The Chief Justice and two Judges
ഹൈക്കോടതിയുടെ സാധാരണ സിറ്റിങ് സ്ഥലങ്ങൾ:
Jammu and Srinagar
ലെറ്റേഴ്‌സ് പേറ്റന്റ് നൽകിയ തീയതി:
10.9.1943
ശ്രീനഗറിൽ സിറ്റിങ് നടത്തിയ പ്രത്യേക ബെഞ്ച് കേട്ട അപ്പീലുകൾ:
17 appeals
അനുവദിച്ച ജഡ്ജിമാരുടെ എണ്ണം:
25 Judges
അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റീവ് വിങ് ശ്രീനഗറിൽ നിന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്ന മാസങ്ങൾ:
From May to end October
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: രണ്ട് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങൾക്ക് ഒരേ ഹൈക്കോടതി എന്നത് അസാധാരണമായ ക്രമീകരണമാണ്; സുപ്രീം കോടതി ബെഞ്ചിന്റെ ശ്രീനഗർ സിറ്റിങ് പരീക്ഷകർ ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന അദ്വിതീയ വസ്തുതയാണ്.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Letters Patent Letters Patent — ഒരു കോടതിക്കോ പദവിക്കോ അധികാരമോ നിലയോ നൽകുന്ന ഔപചാരിക രേഖയാണിത്.
Writ Writ — എന്തെങ്കിലും ചെയ്യാനോ നിർത്താനോ കോടതി പുറപ്പെടുവിക്കുന്ന ലിഖിത ഉത്തരവാണ് റിട്ട്.
വിശദ വായന
ശ്രീനഗർ ജില്ലയാണ് ജമ്മു കശ്മീർ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്തിന്റെ വേനൽക്കാല തലസ്ഥാനം. കശ്മീർ താഴ്‌വരയുടെ മധ്യത്തിൽ ഝലം നദിയുടെ തീരത്താണ് ഇത്; നാല് ജില്ലകളും ലഡാക്ക് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശവും ഇതിനെ ചുറ്റിനിൽക്കുന്നു. ശ്രീനഗർ നഗരം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 1585 മീറ്റർ ഉയരത്തിലാണ്.
ഝലം നദിയുടെ ഇരുകരകളിലുമായി നഗരം വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു; കശ്മീരിൽ ഈ നദിയെ 'വ്യത്ത്' എന്നു വിളിക്കുന്നു. നദി നഗരത്തിലൂടെ കടന്ന് താഴ്‌വരയിൽ വളഞ്ഞൊഴുകി ദാൽ തടാകത്തിൽ ആഴം കൂട്ടുന്നു. നഗരത്തിന്റെ രണ്ട് ഭാഗങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒൻപത് പഴയ പാലങ്ങൾക്കും ഉദ്യാനങ്ങൾക്കും തടാകങ്ങൾക്കും ഹൗസ്ബോട്ടുകൾക്കും നഗരം പ്രസിദ്ധമാണ്.
ശ്രീനഗറിനു സമീപം, നഗരത്തിൽ നിന്ന് വടക്കോട്ട് 14 കിലോമീറ്റർ (8.7 മൈൽ) അകലെയുള്ള തണ്ണീർത്തടമാണ് ഹോകർസർ; തടാകവും ചതുപ്പും ഉൾപ്പെടെ 13.75 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ (5.31 ചതുരശ്ര മൈൽ) വിസ്തൃതിയുണ്ട്. സൈബീരിയയിൽ നിന്നും മധ്യേഷ്യയിൽ നിന്നുമുള്ള ദേശാടനപ്പക്ഷികൾ സെപ്റ്റംബർ-ഒക്ടോബർ കാലത്തും വസന്തകാലത്തും കശ്മീരിലെ തണ്ണീർത്തടങ്ങളെ ഇടത്താവളമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഹൈഗം, ശാലിബുഗ്, മിർഗുണ്ട് എന്നിവയാണ് കശ്മീരിലെ മറ്റു തണ്ണീർത്തടങ്ങൾ.
ശൈത്യകാല തലസ്ഥാനമായ ജമ്മു, വടക്കൻ സമതലങ്ങൾക്ക് അഭിമുഖമായി ശിവാലിക് നിരയിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്; പഴയ നഗരം താവി നദിയുടെ വലതുകരയിലാണ് സ്ഥാപിച്ചത്. 'ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ നഗരം' എന്നാണ് ജമ്മു അറിയപ്പെടുന്നത്.
താഴ്‌വരയിലെ ബഡ്ഗാം ജില്ലയെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്തുള്ള പൂഞ്ച് ജില്ലയിൽ നിന്ന് വേർതിരിക്കുന്നത് പീർ പഞ്ചാൽ നിരയാണ്.
സിന്ധു ജല ഉടമ്പടി 'പശ്ചിമ നദികൾ' എന്ന് ഒരുമിച്ച് പരിഗണിക്കുന്ന മൂന്ന് നദികളിൽ ഒന്നാണ് ഝലം; മറ്റു രണ്ട് സിന്ധുവും ചിനാബും ആണ്. അതേ ഉടമ്പടിയിലെ 'പൂർവ നദികൾ' രാവി, ബിയാസ്, സത്‌ലജ് എന്നിവയാണ്.
കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്തിന്റെ വേനൽക്കാല തലസ്ഥാനം:
Srinagar
ശൈത്യകാല തലസ്ഥാനം:
Jammu
ശ്രീനഗർ നഗരത്തിന്റെ ഉയരം:
1585 meters above sea level
കശ്മീരിൽ ഝലത്തിന്റെ നാട്ടുപേര്:
Vyath
ശ്രീനഗറിലെ പഴയ പാലങ്ങൾ:
nine old bridges
ഹോകർസർ തണ്ണീർത്തടത്തിന്റെ വിസ്തൃതി:
13.75 km2 (5.31 sq mi)
ശ്രീനഗറിൽ നിന്ന് ഹോകർസറിലേക്കുള്ള ദൂരം:
14 km (8.7 mi)
ജമ്മു നഗരം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന പർവതനിര:
Shivalik Range
ബഡ്ഗാമിനെ പൂഞ്ചിൽ നിന്ന് വേർതിരിക്കുന്ന നിര:
Pir Panchal Range
സിന്ധു ജല ഉടമ്പടിയിലെ പശ്ചിമ നദികൾ:
Indus, Jhelum, Chenab
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ഇരട്ട തലസ്ഥാനങ്ങൾ, ഝലം-ദാൽ ബന്ധം, പശ്ചിമ നദികളുടെ കൂട്ടം — ഈ പ്രദേശത്തെക്കുറിച്ച് ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആവർത്തിക്കുന്ന ഭൂപട-ഉടമ്പടി ചോദ്യങ്ങളാണ് ഇവ; ഇവ പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടുമിരിക്കുന്നു.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Wetland Wetland — വർഷം മുഴുവനോ ഭാഗികമായോ ആഴം കുറഞ്ഞ വെള്ളം മൂടിക്കിടക്കുന്നതും നീർപ്പക്ഷികളെയും ചതുപ്പുചെടികളെയും പോറ്റുന്നതുമായ ഭൂമിയാണ് തണ്ണീർത്തടം.
Western Rivers Western Rivers of the Indus Waters Treaty — സിന്ധു, ഝലം, ചിനാബ് എന്നിവയെ ഒരുമിച്ച് ഉടമ്പടി വിളിക്കുന്ന പേരാണിത്.
വിശദ വായന
യുനെസ്കോയുടെ ക്രിയേറ്റീവ് സിറ്റീസ് നെറ്റ്‌വർക്കിൽ 'കരകൗശലവും നാടോടി കലയും' എന്ന വിഭാഗത്തിൽ 2021 മുതൽ അംഗമായി ശ്രീനഗറിനെ യുനെസ്കോ രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.
ശ്രീനഗർ അതിന്റെ സവിശേഷ കരകൗശല, കൈത്തറി ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് പ്രസിദ്ധമാണെന്നും 14-ാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ സമ്പന്നമായ കല-കരകൗശല പരമ്പരയ്ക്കും പാരമ്പര്യത്തിനും നഗരം അറിയപ്പെടുന്നുവെന്നും യുനെസ്കോയുടെ നഗര പേജ് പറയുന്നു. നിരവധി കരകൗശല ശാഖകളിലായി പതിനായിരക്കണക്കിന് കരകൗശല വിദഗ്ധരാണ് നഗരത്തിന്റെ അടിത്തറ; സജീവമായ കരകൗശല വിപണിയും കരകൗശലക്കാരും ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്ന ഇടങ്ങളും തമ്മിലുള്ള നേരിട്ടുള്ള ബന്ധങ്ങളും ഇതിനോടൊപ്പമുണ്ട്.
കരകൗശല-നാടോടി കല ക്രിയേറ്റീവ് സിറ്റി എന്ന നിലയിൽ പ്രധാനമാകുന്ന ചുവടുവെപ്പുകളായി യുനെസ്കോയുടെ താൾ പറയുന്നത് ഇവയാണ്: ബന്ധപ്പെട്ട സൃഷ്ടിപര മേഖലയ്ക്കുള്ള പ്രാദേശിക ജീവിതസാഹചര്യവും തൊഴിൽ സൗകര്യങ്ങളും മെച്ചപ്പെടുത്താൻ സഹായിക്കുക, സുസ്ഥിര വികസനത്തിൽ പ്രാദേശിക കരകൗശലക്കാർക്ക് പ്രത്യേക പരിഗണന നൽകുക, യുവജനങ്ങൾ, സ്ത്രീകൾ, ദുർബല വിഭാഗങ്ങൾ എന്നിവരെ കരകൗശല-നാടോടി കലാ വൈദഗ്ധ്യം നേടാൻ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക, കരകൗശല മേഖലയിൽ അറിവിന്റെ കൈമാറ്റം, നവീകരണം, വിവരവ്യാപനം എന്നിവ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക.
ഈ പ്രദേശത്തെ ഏറ്റവും അറിയപ്പെടുന്ന കരകൗശല ഉൽപ്പന്നത്തിന് വേറെ നിയമപരമായ സംരക്ഷണവുമുണ്ട്: പശ്മിന ഷാൾ, 1999-ലെ ജ്യോഗ്രഫിക്കൽ ഇൻഡിക്കേഷൻസ് ഓഫ് ഗുഡ്സ് (രജിസ്ട്രേഷൻ ആൻഡ് പ്രൊട്ടക്ഷൻ) നിയമത്തിനു കീഴിൽ അപേക്ഷാ നമ്പർ 46 പ്രകാരം 'കശ്മീർ പശ്മിന' എന്ന പേരിൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്തിട്ടുണ്ടെന്ന് കേന്ദ്ര തുണിത്തര മന്ത്രാലയം രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.
ഒരു പ്രത്യേക ഭൗമമേഖലയിൽ ഉത്ഭവിക്കുന്നതും ആ ഉത്ഭവം മൂലം സവിശേഷ ഗുണങ്ങളോ പ്രശസ്തിയോ ഉള്ളതുമായ ഉൽപ്പന്നങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സൂചികയാണ് ഭൗമസൂചിക.
യുനെസ്കോ ക്രിയേറ്റീവ് സിറ്റീസ് നെറ്റ്‌വർക്കിൽ ശ്രീനഗറിന്റെ വിഭാഗം:
Crafts and Folk Art
ശ്രീനഗർ നെറ്റ്‌വർക്കിൽ അംഗമായ വർഷം:
2021
ശ്രീനഗറിന്റെ കരകൗശല പ്രശസ്തി തുടങ്ങുന്ന നൂറ്റാണ്ട്:
14th century
കശ്മീർ പശ്മിനയുടെ ഭൗമസൂചിക അപേക്ഷാ നമ്പർ:
application No.46
കശ്മീർ പശ്മിന രജിസ്റ്റർ ചെയ്തിരിക്കുന്ന നിയമം:
Geographical Indications of Goods (Registration and Protection) Act, 1999
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: യുനെസ്കോ ക്രിയേറ്റീവ് സിറ്റി വിഭാഗങ്ങളും ഇന്ത്യയിലെ ഭൗമസൂചിക രജിസ്ട്രേഷനുകളും പരീക്ഷകളിൽ ആവർത്തിക്കുന്ന പട്ടികകളാണ്; ശ്രീനഗറിന്റെ കരകൗശലം ഇവ രണ്ടിലുമുള്ളതിനാൽ ഇവ ചേർത്ത് ചോദിക്കാൻ എളുപ്പമാണ്.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
GI Geographical Indication — ഉൽപ്പന്നത്തിന്റെ ഗുണമോ പ്രശസ്തിയോ അത് നിർമ്മിക്കുന്ന സ്ഥലത്തിൽ നിന്ന് വരുന്നതാണെന്ന് കാണിക്കുന്ന സൂചികയാണിത്.
UCCN UNESCO Creative Cities Network — ഏഴ് സൃഷ്ടിപരമായ മേഖലകളിൽ ഒന്നിൽ അംഗീകാരം നേടിയ നഗരങ്ങളുടെ യുനെസ്കോ ശൃംഖലയാണിത്.
വിശദ വായന
ജമ്മു കശ്മീരിനും ലഡാക്കിനുമിടയിൽ വർഷം മുഴുവൻ ഗതാഗതം സാധ്യമാക്കാൻ ദേശീയപാത-1 ൽ ബാൽതാലിനും മിനാമാർഗിനും ഇടയിൽ സോജില തുരങ്കം നിർമിക്കുകയാണ്.
2,900 മീറ്റർ മുതൽ 3,310 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ ഏകദേശം 6,800 കോടി രൂപ ചെലവിലാണ് ഏകദേശം 14 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള ഇരുദിശാ തുരങ്കം നിർമിക്കുന്നത്.
നാഷണൽ ഹൈവേസ് ആൻഡ് ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ ഡെവലപ്മെന്റ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡ് (എൻ.എച്ച്.ഐ.ഡി.സി.എൽ.) ആണ് പദ്ധതി നടപ്പാക്കുന്നത്.
2026 ജൂൺ 9 ന് കാർഗിൽ ജില്ലയിലെ മിനാമാർഗിലുള്ള കിഴക്കൻ പ്രവേശന കവാടത്തിൽ പ്രധാന തുരങ്കത്തിന്റെ ബ്രേക്ക്ത്രൂ കേന്ദ്രമന്ത്രി നിതിൻ ഗഡ്കരി നേരിട്ടു കണ്ടു.
പൂർത്തിയാകുന്നതോടെ സോനാമാർഗിനും മിനാമാർഗിനുമിടയിലെ യാത്രാസമയം ഏകദേശം രണ്ടു മണിക്കൂറിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 30 മിനിറ്റായി കുറയും.
നീളം:
nearly 14 km
ചെലവ്:
approximately ₹6,800 crore
ഉയരം:
2,900 metres to 3,310 metres
പാത:
National Highway-1
സോനാമാർഗ്–മിനാമാർഗ് യാത്രാസമയം:
nearly two hours to about 30 minutes
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: സോജിലയും മറ്റ് ഹിമാലയൻ തുരങ്കങ്ങളും യു.പി.എസ്.സി., എസ്.എസ്.സി., പി.എസ്.സി. പരീക്ഷകളിലെ സ്ഥിരം അടിസ്ഥാനസൗകര്യ, തന്ത്രപ്രധാന ഗതാഗത ചോദ്യങ്ങളാണ്.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
NHIDCL National Highways & Infrastructure Development Corporation Limited — തന്ത്രപ്രധാനവും വിദൂരവുമായ മേഖലകളിൽ ഹൈവേകൾ നിർമിക്കുന്ന സർക്കാർ കമ്പനിയാണിത്.
Bi-directional tunnel — ഇരുദിശകളിലേക്കും വാഹനങ്ങൾ സഞ്ചരിക്കുന്ന ഒറ്റ തുരങ്കമാണിത്.
വിശദ വായന
272 കിലോമീറ്റർ ദൈർഘ്യമുള്ള ഉധംപൂർ–ശ്രീനഗർ–ബാരാമുള്ള റെയിൽ ലിങ്ക് (യു.എസ്.ബി.ആർ.എൽ) ജമ്മു കശ്മീരിലെ ഉധംപൂർ, റിയാസി, റംബാൻ, ശ്രീനഗർ, അനന്ത്നാഗ്, പുൽവാമ, ബുഡ്ഗാം, ബാരാമുള്ള ജില്ലകളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നു.
റിയാസി ജില്ലയിലെ ചെനാബ് പാലം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള റെയിൽപ്പാലമാണ്: 1315 മീറ്റർ നീളം, 467 മീറ്റർ കമാന സ്പാൻ, പുഴത്തടത്തിൽ നിന്ന് 359 മീറ്റർ ഉയരം.
ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയുടെ ആദ്യ കേബിൾ സ്റ്റേയ്ഡ് പാലമാണ് അഞ്ജി ഖാഡ് പാലം; അതിന്റെ തട്ട് പുഴത്തടത്തിൽ നിന്ന് 331 മീറ്റർ ഉയരത്തിലും പ്രധാന തൂണിന്റെ ഉയരം 193 മീറ്ററുമാണ്.
2 കിലോമീറ്ററിലധികം നീളമുള്ള എല്ലാ തുരങ്കങ്ങളിലും യാന്ത്രിക വായുസഞ്ചാര സംവിധാനമുണ്ട്; 3 കിലോമീറ്ററിലധികം നീളമുള്ള തുരങ്കങ്ങളിൽ രക്ഷാ തുരങ്കങ്ങൾ നിർമിച്ചിട്ടുണ്ട്, ആകെ 66 കിലോമീറ്റർ.
യു.എസ്.ബി.ആർ.എൽ. ദൈർഘ്യം:
272 km
ചെനാബ് പാലത്തിന്റെ പുഴത്തടത്തിൽ നിന്നുള്ള ഉയരം:
359 m
ചെനാബ് പാലത്തിന്റെ കമാന സ്പാൻ:
467 m
അഞ്ജി ഖാഡ് തട്ടിന്റെ ഉയരം:
331 m
രക്ഷാ തുരങ്കങ്ങൾ:
66 km
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ചെനാബ് പാലത്തിന്റെ റെക്കോർഡ് അളവുകളും യു.എസ്.ബി.ആർ.എൽ. പാതയുടെ വിന്യാസവും സ്റ്റാറ്റിക് ജി.കെ., അടിസ്ഥാനസൗകര്യ വിഭാഗങ്ങളിലെ ഇഷ്ട ചോദ്യങ്ങളാണ്.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
Arch span — പാലത്തിന്റെ വളഞ്ഞ കമാനം അതിന്റെ താങ്ങുകൾക്കിടയിൽ മറികടക്കുന്ന ദൂരമാണിത്.
Pylon — കേബിളുകൾ കെട്ടിയിരിക്കുന്ന, കേബിൾ സ്റ്റേയ്ഡ് പാലത്തിന്റെ ഉയരമുള്ള തൂണാണിത്.