ഫോ ഹിയെൻ ശിലാലിഖിതങ്ങളും നോൺ നുവോക് പാറലിഖിതങ്ങളും; വിയറ്റ്നാമിന്റെ യുനെസ്കോ രേഖാ പൈതൃകങ്ങൾ 13 ആയി

5 നവംബർ 2026

നവംബർ 5-ന് വിയറ്റ്നാമിലെ രണ്ട് ശേഖരങ്ങൾ യുനെസ്കോയുടെ മെമ്മറി ഓഫ് ദ വേൾഡ് ഏഷ്യ-പസഫിക് റീജണൽ രജിസ്റ്ററിൽ (Memory of the World Asia-Pacific Regional Register) ഇടം നേടി.
ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ജക്കാർത്തയിൽ (Jakarta) നടന്ന മൗകാപ്പിന്റെ (MOWCAP - Memory of the World Committee for Asia and the Pacific) 11-ാമത് ജനറൽ മീറ്റിങ്ങിലാണ് തീരുമാനം.
ആദ്യത്തേത് ഹുങ് യെൻ (Hung Yen) പ്രവിശ്യയിലെ ഫോ ഹിയെൻ ശിലാലിഖിതങ്ങളാണ് (Pho Hien): ഒരുകാലത്ത് സജീവമായിരുന്ന വ്യാപാര തുറമുഖത്തിന്റെ ചരിത്രം പറയുന്ന, ചൈനീസ്-നോം (Nom) ലിപികളിലുള്ള 41 ശിലകൾ.
രണ്ടാമത്തേത് നിൻ ബിൻ (Ninh Binh) പ്രവിശ്യയിലെ നോൺ നുവോക് (Non Nuoc) മലയിലെ 'മാ ന്യായി' (Ma Nhai) ലിഖിതങ്ങൾ: 14 മുതൽ 20 വരെ നൂറ്റാണ്ടുകളിൽ പാറയിൽ നേരിട്ട് കൊത്തിയ 43 ശിലാലിഖിതങ്ങൾ.
കവിതകൾ, രാജകീയ രചനകൾ, ചരിത്രരേഖകൾ എന്നിവ ഇതിലുണ്ട്; 1343-ൽ കൊത്തിയ ചുവോങ് ഹാൻ സിയുവിന്റെ (Truong Han Sieu) രചനയും ഇതിൽപ്പെടും.
ഇതോടെ മെമ്മറി ഓഫ് ദ വേൾഡ് പ്രോഗ്രാമിൽ (Memory of the World Programme) വിയറ്റ്നാമിന് 13 ഇനങ്ങളായി: 4 എണ്ണം ഇന്റർനാഷണൽ രജിസ്റ്ററിലും (International Register) 9 എണ്ണം ഏഷ്യ-പസഫിക് റീജണൽ രജിസ്റ്ററിലും.