5 നവംബർ 2026
ഡിഡിമോസ് (Didymos) ഛിന്നഗ്രഹത്തിന്റെയും അതിന്റെ ചെറിയ ഉപഗ്രഹമായ ഡൈമോർഫോസിന്റെയും (Dimorphos) ആദ്യ സമീപ ചിത്രം തങ്ങളുടെ ഹെറ (Hera) പേടകം അയച്ചതായി യൂറോപ്യൻ സ്പേസ് ഏജൻസി അറിയിച്ചു. 60 കിലോമീറ്റർ അടുത്തുനിന്ന് ഹെറയുടെ ആസ്റ്ററോയ്ഡ് ഫ്രെയിമിങ് ക്യാമറയാണ് ചിത്രം പകർത്തിയത്.
രണ്ടു വർഷത്തെ യാത്രയ്ക്കുശേഷം പേടകം ഭൂമിയിൽനിന്ന് 196.8 ദശലക്ഷം കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ്.
ഏകദേശം 780 മീറ്റർ വ്യാസമുള്ള ഡിഡിമോസ് വ്യക്തമായി കാണാം; 151 മീറ്ററുള്ള ഡൈമോർഫോസ് ഏറെയും നിഴലിലാണ്. 2022 സെപ്റ്റംബറിൽ ഡൈമോർഫോസിൽ ഇടിച്ച ഡാർട്ട് (DART) പേടകം പകർത്തിയ വശത്തിന്റെ എതിർവശമാണ് ഇപ്പോൾ കാണുന്നത്.
മധ്യരേഖാ വരമ്പിനൊപ്പം പാറക്കഷണങ്ങളും ഗർത്തങ്ങളും ചാലുകളും ചിത്രത്തിലുണ്ട്.
ഡാർട്ട് ഇടിയിൽ ഡൈമോർഫോസിൽനിന്ന് ഒരു കിലോമീറ്ററോളം തെറിച്ച വസ്തുക്കളാകാം ഇവയിൽ ചിലത് എന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർ കരുതുന്നു.
സെക്കൻഡിൽ 6.1 കിലോമീറ്റർ വേഗത്തിൽ ഇടിച്ച 580 കിലോഗ്രാം ഭാരമുള്ള ആ പേടകം ഡൈമോർഫോസിന്റെ ഭ്രമണകാലം 33 മിനിറ്റോളം കുറച്ചു.
മനുഷ്യൻ ഭ്രമണപഥം അളക്കാവുന്ന വിധം മാറ്റിയ ആദ്യ സൗരയൂഥ വസ്തുവാണ് ഡൈമോർഫോസ്.
രണ്ട് ഛിന്നഗ്രഹങ്ങളുടെയും വിശദ ചിത്രങ്ങൾ നവംബർ 25ന് പുറത്തുവിടുമെന്ന് ESA പറയുന്നു.
ചിത്രം പകർത്തിയ ദൂരം:
60 km
ഡിഡിമോസിന്റെ വ്യാസം:
780 m
ഡൈമോർഫോസിന്റെ വ്യാസം:
151 m
ഡാർട്ട് കുറച്ച ഭ്രമണകാലം:
About 33 minutes
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ഗ്രഹസുരക്ഷ സ്ഥിരം വരുന്ന ശാസ്ത്ര വിഷയമാണ്. ഡാർട്ട് ഇടിയും തുടർന്നുള്ള ഹെറ ദൗത്യവും വ്യക്തമായ വസ്തുതകൾ നൽകുന്നു: ഏത് ഏജൻസിയുടെ പേടകം, ഛിന്നഗ്രഹത്തിന്റെയും ഉപഗ്രഹത്തിന്റെയും പേരുകൾ, ഭ്രമണകാലത്തിൽ വന്ന മാറ്റം.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
DART Double Asteroid Redirection Test — ഒരു ഛിന്നഗ്രഹത്തെ വഴിതിരിക്കാൻ കഴിയുമോ എന്ന് പരീക്ഷിക്കാൻ ഡൈമോർഫോസിൽ മനഃപൂർവം ഇടിച്ച നാസ ദൗത്യം.
Hera ESA planetary defence mission to Didymos — ഡാർട്ട് ഇടിക്കുശേഷം ഇടിസ്ഥലം പരിശോധിക്കാനും ഡൈമോർഫോസിന്റെ പിണ്ഡം അളക്കാനും അയച്ച പേടകം.
5 നവംബർ 2026
ആൽബ മോൺസിന്റെ (Alba Mons) ചരിവുകളിലുള്ള അഗ്നിപർവത വിള്ളലുകൾക്ക് മുകളിൽ ചൊവ്വയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ ഹൈഡ്രജൻ ക്ലോറൈഡിന്റെ (HCl) അപ്രതീക്ഷിത കുതിപ്പ് യൂറോപ്പിന്റെ എക്സോമാർസ് ട്രെയ്സ് ഗ്യാസ് ഓർബിറ്റർ (TGO) കണ്ടെത്തി.
പേടകത്തിലെ അറ്റ്മോസ്ഫെറിക് കെമിസ്ട്രി സ്യൂട്ട് എന്ന ഇൻഫ്രാറെഡ് സ്പെക്ട്രോമീറ്ററുകളാണ് വാതകം തിരിച്ചറിഞ്ഞത്.
വടക്കൻ വേനലിന്റെ തുടക്കത്തിൽ, പതിവ് കാലാനുസൃത രീതിക്ക് പുറത്ത്, ആയിരുന്നു ഇത്.
പേടകത്തിലെ കാസിസ് (CaSSIS) ക്യാമറ നൂറുകണക്കിന് മീറ്റർ നീളമുള്ള പുതിയ ഇടുങ്ങിയ വിള്ളലുകളും അവയ്ക്കരികിലെ നിറവ്യത്യാസവും പകർത്തി.
അലക്സാണ്ടർ ട്രോഖിമോവ്സ്കി നേതൃത്വം നൽകിയ അന്താരാഷ്ട്ര ഗവേഷക സംഘത്തിന്റെ നിഗമനം ഇതാണ്: താഴെയുള്ള ചൂടുള്ള മാഗ്മയിൽനിന്നാണ് ക്ലോറിൻ ഉയരുന്നതെന്നാണ് അവരുടെ നിർദേശം; അതായത് അഗ്നിപർവതം മരിച്ചിട്ടില്ല, ഉറങ്ങുന്നതാണ്.
മൈനസ് 120 ഡിഗ്രി സെൽഷ്യസ് വരെ താഴ്ന്ന ചൂടിൽ ഉപരിതല ഹിമം നേരിട്ട് നീരാവിയാകുമ്പോൾ ഈ വിള്ളലുകൾ വാതകത്തിന് വഴിയാകാം. 2026 നവംബർ 4ന് സയൻസ് അഡ്വാൻസസ് ജേണലിലാണ് പ്രബന്ധം വന്നത്. 2021ലാണ് ഈ പേടകം ചൊവ്വയിൽ ആദ്യമായി ഹൈഡ്രജൻ ക്ലോറൈഡ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തത്.
സൗരയൂഥത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ അഗ്നിപർവതങ്ങൾ ചൊവ്വയിലാണ്; എന്നാൽ അവിടെ ഒരു പൊട്ടിത്തെറിയോ പുതിയ ലാവാ പ്രവാഹമോ ഇതുവരെ കണ്ടിട്ടില്ല.
കണ്ടെത്തിയ വാതകം:
Hydrogen chloride (HCl)
സ്ഥലം:
Fissures on the flanks of Alba Mons
ജേണൽ:
Science Advances
പറയുന്ന ഏറ്റവും താഴ്ന്ന താപനില:
Minus 120 degrees Celsius
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ഒരു കണ്ടെത്തലിൽ തന്നെ പേടകത്തിന്റെ പേര്, ഉപകരണത്തിന്റെ പേര്, അഗ്നിപർവതത്തിന്റെ പേര്, ജേണലിന്റെ പേര് എന്നിവയുണ്ട്. എക്സോമാർസ് ട്രെയ്സ് ഗ്യാസ് ഓർബിറ്റർ, അറ്റ്മോസ്ഫെറിക് കെമിസ്ട്രി സ്യൂട്ട്, കാസിസ്, ആൽബ മോൺസ് എന്നിവ പരീക്ഷയ്ക്ക് ഉപകരിക്കും. സൗരയൂഥത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ അഗ്നിപർവതങ്ങൾ ചൊവ്വയിലാണ് എന്നത് സ്ഥിരം ഭൂമിശാസ്ത്ര വസ്തുതയാണ്.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Sublimation Solid turning straight into vapour — ചൊവ്വയിൽ ഉപരിതല ഹിമം ഉരുകാതെ നേരിട്ട് നീരാവിയാകുന്നു; ഇത് വിള്ളലുകളിൽനിന്ന് വാതകം പുറന്തള്ളാൻ ഇടയാക്കും.
Alba Mons A very broad low volcano on Mars — വിസ്തൃതിയിൽ ചൊവ്വയിലെ ഏറ്റവും വലിയ അഗ്നിപർവത ഘടനകളിലൊന്ന്; വടക്കൻ അർധഗോളത്തിൽ.
4 നവംബർ 2026
ലോകാരോഗ്യ സംഘടന (WHO) 2000 മുതൽ 2021 വരെയുള്ള ആഗോള ഭക്ഷ്യജന്യ രോഗഭാരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള കണക്കുകൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു; പ്രധാന കണ്ടെത്തലുകൾ വേറിട്ട ഭാഗമായും നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
സുരക്ഷിതമല്ലാത്ത ഭക്ഷണം 2021ൽ ഏകദേശം 866 ദശലക്ഷം രോഗങ്ങളും ഏകദേശം 1.52 ദശലക്ഷം മരണങ്ങളും ഉണ്ടാക്കിയെന്നാണ് കണക്ക്. 57.1 ദശലക്ഷം വൈകല്യ-ക്രമീകൃത ജീവിതവർഷങ്ങളും (DALY) നഷ്ടമായി.
നഷ്ടപ്പെട്ട ജീവിതവർഷങ്ങളും രോഗാവസ്ഥയിൽ ജീവിച്ച വർഷങ്ങളും കൂട്ടിയുള്ള അളവാണ് ഇത്.
സംഘടനയുടെ 194 അംഗരാജ്യങ്ങളിലെ 42 ജൈവ-രാസ അപായകാരികളാണ് കണക്കിൽ വരുന്നത്.
ഇതുവഴി രണ്ടു പതിറ്റാണ്ടിലെ രോഗഭാരം മേഖലകൾക്കിടയിൽ ഒരേ അടിസ്ഥാനത്തിൽ താരതമ്യം ചെയ്യാനാകും.
മേഖലകൾക്കിടയിൽ വലിയ അന്തരമുണ്ടെന്ന് WHO പറയുന്നു.
അഞ്ചു വയസ്സിൽ താഴെയുള്ള കുട്ടികൾ ജനസംഖ്യയിലെ അവരുടെ പങ്കിനേക്കാൾ വളരെ വലിയ രോഗഭാരം വഹിക്കുന്നു; മുഖ്യമായും വയറിളക്ക രോഗങ്ങളിലൂടെ.
രാജ്യങ്ങളുടെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങൾക്കും നിരീക്ഷണത്തിനും വഴികാട്ടാനാണ് ഈ റിപ്പോർട്ട്.
2021ലെ രോഗങ്ങൾ:
About 866 million
2021ലെ മരണങ്ങൾ:
About 1.52 million
നഷ്ടമായ DALY:
57.1 million
കണക്കിലെടുത്ത അപായകാരികൾ:
42, across 194 member states
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ ആരോഗ്യ-ഭരണ വിഷയങ്ങളിൽ ആവർത്തിച്ചു വരുന്നു. പ്രസിദ്ധീകരിച്ച സ്ഥാപനത്തിന്റെ പേരോടെ ആധികാരിക ആഗോള കണക്കുകൾ ഇവിടെ കിട്ടുന്നു. DALY എന്ന അളവ്, WHOയുടെ 194 അംഗരാജ്യങ്ങൾ, അഞ്ചു വയസ്സിൽ താഴെയുള്ളവരുടെ രോഗഭാരം എന്നിവ സ്ഥിരം ചോദ്യ വിഷയങ്ങളാണ്.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
DALY Disability-adjusted life year — ഒരു DALY എന്നത് നഷ്ടമായ ഒരു ആരോഗ്യ ജീവിതവർഷം; നേരത്തേയുള്ള മരണവും രോഗത്തോടെ ജീവിച്ച കാലവും ചേർത്ത അളവ്.
Foodborne disease Illness carried by food or drink — ഭക്ഷണത്തിലോ പാനീയത്തിലോ ഉള്ള ബാക്ടീരിയ, വൈറസ്, പരാദങ്ങൾ, വിഷവസ്തുക്കൾ, രസവസ്തുക്കൾ എന്നിവ മൂലമുള്ള രോഗം.
4 നവംബർ 2026
തങ്ങളുടെ മെറ്റ്ഓപ് സെക്കൻഡ് ജനറേഷൻ-ബി1 (MetOp-SG-B1) കാലാവസ്ഥാ ഉപഗ്രഹം കൊണ്ടുവന്ന പെട്ടിയിൽനിന്ന് പുറത്തെടുത്ത് കൂറൂവിലെ വിക്ഷേപണ കേന്ദ്രത്തിലെ ക്ലീൻറൂമിലേക്ക് മാറ്റിയെന്ന് യൂറോപ്യൻ സ്പേസ് ഏജൻസി അറിയിച്ചു.
ഇനി അത് സ്വിച്ച് ഓൺ ചെയ്ത് അന്തിമ പരിശോധനകൾ നടത്തി ഇന്ധനം നിറയ്ക്കും; പിന്നീട് ആരിയൻ 6ന്റെ മൂടിയ്ക്കുള്ളിൽ വയ്ക്കും. 12 വർഷത്തിലേറെ നീണ്ട വികസനത്തിന്റെ ഫലമാണ് ഈ ഉപഗ്രഹം. 2026 ഒക്ടോബർ 6ന് ബോർദോയിൽനിന്ന് കപ്പൽപ്പായ സഹായത്തോടെ സഞ്ചരിക്കുന്ന കനോപെ (Canopée) എന്ന കപ്പലിൽ പുറപ്പെട്ട് ഒക്ടോബർ 16ന് കൂറൂവിൽ എത്തി.
നൈട്രജൻ നിറച്ച്, 22 ഡിഗ്രി സെൽഷ്യസ് സ്ഥിരതാപനിലയിൽ സൂക്ഷിച്ച പെട്ടിയിലായിരുന്നു യാത്ര. 2026 അവസാനത്തോടെ ആരിയൻ 6 റോക്കറ്റിലാണ് വിക്ഷേപണം. 2025 ഓഗസ്റ്റിൽ വിക്ഷേപിച്ച സഹോദര ഉപഗ്രഹം മെറ്റ്ഓപ്-എസ്ജി-എ1നൊപ്പം ഇത് പ്രവർത്തിക്കും.
ഒരു ജോടിയിലെ രണ്ട് ഉപഗ്രഹങ്ങളിലും പരസ്പരപൂരകമായ ഉപകരണ ശ്രേണികളുണ്ട്; താപനില, മഴ, മേഘങ്ങൾ, കാറ്റ് എന്നിവ അവ അളക്കും.
മൂന്ന് തുടർച്ചയായ ഉപഗ്രഹ ജോടികളാണ് മെറ്റ്ഓപ്-എസ്ജി പദ്ധതിയിലുള്ളത്; 20 വർഷത്തിലേറെ കാലാവസ്ഥാ വിവരങ്ങൾ നൽകാനാണ് രൂപകല്പന എന്ന് ESA പറയുന്നു.
വിക്ഷേപണ വാഹനം:
Ariane 6
സഹോദര ഉപഗ്രഹം:
MetOp-SG-A1, launched August 2025
കൊണ്ടുവന്ന കപ്പൽ:
Canopée, Bordeaux to Kourou
പദ്ധതിയുടെ ആയുസ്സ്:
Three satellite pairs, data for more than 20 years
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: കാലാവസ്ഥാ ഉപഗ്രഹ ശ്രേണികളും അവ വിക്ഷേപിക്കുന്ന റോക്കറ്റുകളും പതിവായി ചോദിക്കുന്ന വസ്തുതകളാണ്. മെറ്റ്ഓപ്-എസ്ജി, കൂറൂ വിക്ഷേപണ കേന്ദ്രം, ആരിയൻ 6, മൂന്ന് ജോടി ഉപഗ്രഹങ്ങളും 20 വർഷത്തിലേറെ വിവരങ്ങളും എന്ന രൂപകല്പന എന്നിവ ഓർത്തുവയ്ക്കാം.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Cleanroom A dust-controlled assembly hall — ഉപകരണങ്ങളിലും ലെൻസുകളിലും പൊടി പതിയാതിരിക്കാൻ അരിച്ച വായുവിൽ ഉപഗ്രഹം ഒരുക്കുന്ന ഹാൾ.
Kourou Europe's Spaceport in French Guiana — ആരിയൻ, വേഗ റോക്കറ്റുകൾ വിക്ഷേപിക്കുന്ന കേന്ദ്രം; ഫ്രഞ്ച് ഗയാനയിൽ.
5 നവംബർ 2026
കുടിയേറ്റക്കാർ, അഭയാർഥികൾ, കുടിയിറക്കപ്പെട്ടവർ എന്നിവർക്കായുള്ള പ്രാഥമിക ആരോഗ്യ പരിചരണ സമീപനങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള പുതിയ രേഖ ലോകാരോഗ്യ സംഘടന (WHO) പുറത്തിറക്കി. ആരോഗ്യവും കുടിയേറ്റവും സംബന്ധിച്ച ആഗോള തെളിവ് പുനഃപരിശോധന പരമ്പരയിലെ, ജിഇഎച്ച്എം (GEHM) എന്ന ചുരുക്കപ്പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന, എട്ടാമത് റിപ്പോർട്ടാണ് ഇത്. വേറിട്ട സമാന്തര സേവനങ്ങൾക്കു പകരം സാധാരണ പ്രാഥമിക ആരോഗ്യ സംവിധാനത്തിലൂടെ തന്നെ ഈ വിഭാഗങ്ങൾക്ക് പരിചരണം നൽകിയാൽ എന്ത് സംഭവിക്കുന്നു എന്നതിന്റെ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച തെളിവുകൾ ഇതിൽ ഒരുമിച്ചു ചേർത്തിട്ടുണ്ട്. അങ്ങനെ ചെയ്യുമ്പോൾ സേവനം കൂടുതൽ എത്തിപ്പെടാവുന്നതും കൂട്ടിയിണക്കിയതും തുടർച്ചയുള്ളതും ആകുന്നു എന്ന് പഠനം കണ്ടെത്തുന്നു. സാംസ്കാരികമായി യോജിച്ച സേവനവും സമൂഹത്തിന്റെ പങ്കാളിത്തവും ഉള്ളിടത്താണ് നേട്ടം ഏറ്റവും വലുത്. സമീപനത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം മാത്രം നടപ്പാക്കിയ രാജ്യങ്ങളിലും ഗുണം കണ്ടു; എന്നാൽ പൂർണ പരിചരണവും സ്ഥിരമായ പണവും ഇപ്പോഴും പ്രയാസമാണ്. അറിവിലെ വിടവുകളും രേഖ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു: താഴ്ന്ന-മധ്യ വരുമാന രാജ്യങ്ങളിൽനിന്നുള്ള പഠനങ്ങൾ കുറവാണ്, ചില കുടിയേറ്റ വിഭാഗങ്ങൾ പഠനത്തിൽ വരുന്നില്ല, ദീർഘകാല ഫലങ്ങൾ അളക്കുന്നതും അപൂർവം. 111 പേജുള്ള ഈ രേഖ ആരോഗ്യ മന്ത്രാലയങ്ങൾക്ക് വഴികാട്ടിയായാണ് WHO നൽകുന്നത്.
പരമ്പര:
Global Evidence Review on Health and Migration (GEHM)
പരമ്പരയിലെ ക്രമം:
Eighth
നീളം:
111 pages
പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്:
World Health Organization
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ആരോഗ്യവും കുടിയേറ്റവും സ്ഥിരം വരുന്ന വിഷയമാണ്. ഒരു പരമ്പരയുടെ പേരും ചുരുക്കപ്പേരും ഇവിടെ ഉറപ്പിക്കാം. GEHM, പരമ്പരയിലെ ഈ റിപ്പോർട്ടിന്റെ ക്രമസംഖ്യ, സമാന്തര സേവനത്തിനു പകരം പ്രാഥമിക ആരോഗ്യ സംവിധാനത്തിലൂടെ പരിചരണം എന്ന ആശയം എന്നിവ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉപകരിക്കും.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
GEHM Global Evidence Review on Health and Migration — അതിർത്തി കടന്നു നീങ്ങുന്നവരുടെ ആരോഗ്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഗവേഷണ തെളിവുകൾ ഒരുമിച്ചു ചേർക്കുന്ന WHO പരമ്പര.
Primary health care First level of care close to where people live — ജനങ്ങൾ താമസിക്കുന്നതിന് അരികെയുള്ള ക്ലിനിക്കുകളും ആരോഗ്യ കേന്ദ്രങ്ങളും; പ്രതിരോധവും ചികിത്സയും ഒരുമിച്ചു നൽകാൻ ഉദ്ദേശിച്ചത്.
5 നവംബർ 2026
റോമിലെ ആസ്ഥാനത്ത് ആദ്യ ആഗോള പരാഗണ സമ്മേളനം (Global Pollinator Conference) ഭക്ഷ്യ-കാർഷിക സംഘടന (FAO) ആരംഭിച്ചു; നവംബർ 6 വരെ സമ്മേളനം നീളും. ഡയറക്ടർ ജനറൽ ക്യു ദോങ്‌യു ഉദ്ഘാടനം ചെയ്ത് സംസാരിച്ചു; കൂടുതൽ പ്രഖ്യാപനങ്ങളല്ല, വയലുകളിൽ ഫലം കാണുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങളാണ് വേണ്ടതെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഭക്ഷ്യവിളകളിൽ ഏകദേശം 75 ശതമാനം പരാഗണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു എന്ന് സംഘടന ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. അതായത് തേനീച്ചകളും പൂമ്പാറ്റകളും പക്ഷികളും വവ്വാലുകളും ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയുമായി നേരിട്ടു ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഒരു ആഗോള പരാഗണ വേദി (Global Pollinator Platform) രൂപീകരിക്കാനാണ് പ്രതിനിധികൾ പ്രയത്നിക്കുന്നത്; ഭക്ഷ്യ-കൃഷിക്കായുള്ള ജനിതക വിഭവ കമ്മിഷനിലൂടെ FAO അംഗരാജ്യങ്ങൾ ഇതിന് അധികാരം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ജൈവവൈവിധ്യ ഉടമ്പടിക്കു (CBD) കീഴിലുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര പരാഗണ സംരംഭത്തെയും FAO പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. പരാഗണ സംരക്ഷണത്തിൽ മുന്നിൽ നിൽക്കുന്നതിന് സ്ലൊവേനിയയെ പ്രത്യേകം പരാമർശിച്ചു; അവരുടെ പ്രസിഡന്റ് നതാഷ പിർക് മുസാറും ജൈവവൈവിധ്യ ഉടമ്പടിയുടെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് സെക്രട്ടറി ആസ്ട്രിഡ് ഷോമേക്കറും വിഡിയോ സന്ദേശം അയച്ചു. വന്യജീവി ചലച്ചിത്രകാരനും നാഷണൽ ജിയോഗ്രാഫിക് എക്സ്പ്ലോററുമായ ബെർട്ടി ഗ്രിഗറിയും സംസാരിച്ചു.
വേദി:
FAO headquarters, Rome
പരാഗണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന വിളകൾ:
About 75 per cent of the most important food crops
നിർദിഷ്ട സംവിധാനം:
Global Pollinator Platform
പ്രശംസിച്ച രാജ്യം:
Slovenia
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ആദ്യമായി നടക്കുന്ന സമ്മേളനം, ആതിഥേയ നഗരം, ഡയറക്ടർ ജനറലിന്റെ പേര്, 75 ശതമാനം എന്ന കണക്ക് എന്നിവ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് എളുപ്പമാണ്. ഭക്ഷ്യ-കൃഷി ജനിതക വിഭവ കമ്മിഷനും ജൈവവൈവിധ്യ ഉടമ്പടിക്കു കീഴിലുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര പരാഗണ സംരംഭവും അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ട സ്ഥാപനങ്ങളാണ്.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Pollination Transfer of pollen that lets plants set seed and fruit — ഏറെയും കീടങ്ങളും പക്ഷികളും വവ്വാലുകളും ചെയ്യുന്ന പ്രവൃത്തി; അവ നഷ്ടപ്പെട്ടാൽ വിളവ് കുറയും.
CBD Convention on Biological Diversity — ജൈവവൈവിധ്യ സംരക്ഷണ ഉടമ്പടി; അന്താരാഷ്ട്ര പരാഗണ സംരംഭം ഇതിനു കീഴിലാണ്.
5 നവംബർ 2026
2026-2027 തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര ചുഴലി കാലത്തെക്കുറിച്ചുള്ള കാലാനുസൃത പ്രവചനം ലോക കാലാവസ്ഥാ സംഘടന (WMO) പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. മേതെയോ-ഫ്രാൻസ് നടത്തുന്ന ലാ റിയൂണിയനിലെ മേഖലാ പ്രത്യേക കാലാവസ്ഥാ കേന്ദ്രമാണ് (RSMC) ഇത് തയ്യാറാക്കിയത്; സാധാരണയിൽ താഴെയുള്ള ചുഴലി കാലത്തിന് 70 ശതമാനം സാധ്യതയാണ് പ്രവചനം; 6 മുതൽ 10 വരെ പേരിട്ട കൊടുങ്കാറ്റുകളും അവയിൽ 3 മുതൽ 5 വരെ ഉഷ്ണമേഖലാ ചുഴലിക്കാറ്റുകളും ഉണ്ടാകാം. ഈ മേഖലയിൽ ശരാശരി കാലത്ത് 10 പേരിട്ട കൊടുങ്കാറ്റുകളും അതിൽ 5 ഉഷ്ണമേഖലാ ചുഴലിക്കാറ്റുകളും ഉണ്ടാകും; ഒക്ടോബറിൽ രൂപംകൊണ്ട അഗ്വേദ (Agueda) എന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ കൊടുങ്കാറ്റും ഈ എണ്ണത്തിൽ വരും. 2026 നവംബറിലോ ഡിസംബറിലോ ഉച്ചസ്ഥിതിയിലെത്തി 2027ന്റെ തുടക്കം വരെ നീളുമെന്ന് കരുതുന്ന അസാധാരണമായി ശക്തമായ എൽ നിഞ്ഞോയാണ് ശാന്തമായ കാലത്തിന് കാരണമായി പറയുന്നത്; നെഗറ്റീവ് സബ്ട്രോപ്പിക്കൽ ഇന്ത്യൻ ഓഷ്യൻ ഡൈപ്പോളും ഇതിന് സഹായകമാണ്. നവംബർ മുതൽ ജനുവരി വരെ ടാൻസാനിയ, വടക്കൻ മഡഗാസ്കർ, കൊമോറോസ്, സീഷെൽസിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ സാധാരണയിൽ കൂടുതൽ മഴ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. തെക്കൻ-മധ്യ മൊസാംബിക്കിലും പടിഞ്ഞാറൻ മഡഗാസ്കറിലും മഴ കുറയും. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും തെക്കൻ മഡഗാസ്കറും സാധാരണ മുതൽ സാധാരണയിൽ താഴെ വരെയുള്ള നിലയിലാണ്; മസ്കരീൻ ദ്വീപുകളിൽ ജനുവരി വരെ ഏകദേശം സാധാരണ മഴയും 2027 ഫെബ്രുവരി മുതൽ ഏപ്രിൽ വരെ സാധാരണയിൽ കൂടുതൽ മഴയും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.
സാധാരണയിൽ താഴെയുള്ള കാലത്തിന്റെ സാധ്യത:
70 per cent
പ്രവചിച്ച പേരിട്ട കൊടുങ്കാറ്റുകൾ:
6 to 10, of which 3 to 5 tropical cyclones
മേഖലാ ശരാശരി:
10 named storms, 5 tropical cyclones
പ്രവചനം നൽകിയ കേന്ദ്രം:
RSMC La Reunion, run by Meteo-France
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ചുഴലി മേഖലകൾ, അവിടെ കൊടുങ്കാറ്റുകൾക്ക് പേരിടുന്ന കേന്ദ്രങ്ങൾ, എൽ നിഞ്ഞോയുടെ സ്വാധീനം എന്നിവ സ്ഥിരം ഭൂമിശാസ്ത്ര ചോദ്യങ്ങളാണ്. മേതെയോ-ഫ്രാൻസ് നടത്തുന്ന ലാ റിയൂണിയൻ കേന്ദ്രമാണ് തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിന്റെ മേഖലാ പ്രത്യേക കാലാവസ്ഥാ കേന്ദ്രം; ശരാശരി 10 പേരിട്ട കൊടുങ്കാറ്റുകൾ എന്ന കണക്കും ഓർക്കാം.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
RSMC Regional Specialised Meteorological Centre — ഒരു സമുദ്ര മേഖലയിലെ ചുഴലിക്കാറ്റുകൾ നിരീക്ഷിക്കാനും പേരിടാനും WMO ചുമതലപ്പെടുത്തിയ കേന്ദ്രം.
El Nino Warm phase of the Pacific ocean-atmosphere cycle — മധ്യ-കിഴക്കൻ ഉഷ്ണമേഖലാ പസഫിക്കിലെ ചൂടുപിടിക്കൽ; ലോകമെങ്ങും മഴയുടെയും കൊടുങ്കാറ്റുകളുടെയും രീതി മാറ്റുന്നു.
6 നവംബർ 2026
റെക്കോർഡ് ചെയ്ത മാധ്യമങ്ങളിലെയും വേദി അവതരണങ്ങളിലെയും വേതനവും ജോലിസമയവും സംബന്ധിച്ച തങ്ങളുടെ പഠനത്തിലേക്ക് അന്താരാഷ്ട്ര തൊഴിൽ സംഘടന (ILO) ശ്രദ്ധ ക്ഷണിച്ചു. റെക്കോർഡ് ചെയ്ത സംഗീതം, സിനിമ, ടെലിവിഷൻ, സംഗീത പരിപാടികൾ, നാടകം, ഉത്സവങ്ങൾ എന്നിവയാണ് പഠനത്തിൽ; പരിശോധിച്ച രാജ്യങ്ങൾക്കിടയിൽ മധ്യമ പ്രതിമാസ വരുമാനത്തിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ട്. പല ജോലികളിൽനിന്നുള്ള വരുമാനവും റോയൽറ്റിയും പലപ്പോഴും സർവേകളിൽ വരാത്തതിനാൽ ഈ കണക്കുകൾ സൂചന മാത്രമാണെന്ന് ILO മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ സാംസ്കാരിക തൊഴിൽ മേഖലയിൽ 2022ൽ സ്ത്രീകളുടെ ശരാശരി മൊത്ത മണിക്കൂർ വരുമാനം പുരുഷന്മാരുടേതിനെക്കാൾ 13.5 ശതമാനം കുറവായിരുന്നു. ഈ മേഖലകളിലെ വലിയൊരു ഭാഗം ജോലി ജോലിസമയമായി കണക്കാക്കുന്നില്ല; പരിശീലനം, യാത്ര, വേദി ഒരുക്കൽ, ചിത്രീകരണത്തിനു ശേഷമുള്ള പ്രവൃത്തി എന്നിവയ്ക്ക് വേറിട്ട് പണം നൽകാം, ഒരു നിശ്ചിത തുകയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താം, അല്ലെങ്കിൽ രേഖപ്പെടുത്താതെ പോകാം. ക്രമമില്ലാത്ത സമയക്രമവും നീണ്ട മണിക്കൂറുകളും തൊഴിൽ സുരക്ഷയെയും ആരോഗ്യത്തെയും ബാധിക്കുന്നു; സ്ട്രീമിങ് അന്താരാഷ്ട്ര പ്രേക്ഷകരെ തുറന്നുകൊടുത്തെങ്കിലും അവകാശങ്ങളുടെയും പണമിടപാടുകളുടെയും ശൃംഖല നീണ്ടതിനാൽ ഒരു സൃഷ്ടി എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കുന്നു, വരുമാനം എങ്ങനെ പങ്കിടുന്നു എന്ന് കണ്ടെത്താൻ പ്രയാസമാണ്. വരുമാനത്തെയും ജോലിസമയത്തെയും കുറിച്ചുള്ള മെച്ചപ്പെട്ട വിവരങ്ങൾ, വ്യക്തമായ കരാറുകൾ, കൂടുതൽ പ്രവചനീയമായ സമയക്രമം, നൈപുണ്യ വികസനം എന്നിവയാണ് മുൻഗണനകളായി ILO പറയുന്നത്; കൂട്ടായ വിലപേശലാണ് പ്രായോഗിക പരിഹാരത്തിന്റെ വഴി എന്നും ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. പൂർത്തിയായ സിനിമയോ അവതരണമോ പ്രേക്ഷകർ കാണുന്നു, പിന്നിലെ അധ്വാനവും നിക്ഷേപവും കാണുന്നില്ല എന്ന് ILOയുടെ മേഖലാ നയ വിഭാഗം ഡയറക്ടർ ഡാഗ്മർ വാൾട്ടർ പറഞ്ഞു.
ഇയു സാംസ്കാരിക തൊഴിലിലെ ലിംഗ വേതന വ്യത്യാസം:
13.5 per cent in 2022
ഉൾപ്പെട്ട മേഖലകൾ:
Recorded music, film, television, concerts, theatre, festivals
പറഞ്ഞ മുൻഗണനകൾ:
Better data, clearer contracts, predictable schedules, skills
ഉദ്ധരിച്ച ഉദ്യോഗസ്ഥ:
Dagmar Walter, Director, Sectoral Policies Branch
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: തൊഴിൽ നിലവാരങ്ങൾക്കായുള്ള യുഎൻ സ്ഥാപനമായ ILO, യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ സാംസ്കാരിക തൊഴിലിലെ ലിംഗ വേതന വ്യത്യാസം, ILO മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുന്ന കൂട്ടായ വിലപേശൽ എന്നിവ ഉപകാരപ്രദമായ വസ്തുതകളാണ്. രേഖപ്പെടുത്താത്ത ജോലിസമയത്തിന്റെ ഒരു മേഖലാ ഉദാഹരണവും ഇതിൽ കിട്ടുന്നു.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Residuals Later payments for reuse of a performance — ഒരു സൃഷ്ടി വീണ്ടും പ്രദർശിപ്പിക്കുമ്പോഴോ പുതുതായി അനുമതി നൽകുമ്പോഴോ അവതാരകർക്കും സംഘത്തിനും കിട്ടേണ്ട പണം.
Collective bargaining Negotiation between workers' and employers' organisations — ഓരോരുത്തരായി അല്ല, തൊഴിലാളി-തൊഴിലുടമ സംഘടനകൾ തമ്മിലുള്ള കരാറിലൂടെ തൊഴിൽ വ്യവസ്ഥകൾ തീരുമാനിക്കുന്നത്.
5 നവംബർ 2026
2026ലെ ആഗോള അധ്യാപക പുരസ്കാരത്തിന്റെ ചിലി പതിപ്പിൽ ദേശീയ ജേതാവായി മിരിയൻ സലീനസിനെ തിരഞ്ഞെടുത്തതായി യുനെസ്കോ അറിയിച്ചു. ആദ്യം ശൈശവ വിദ്യാഭ്യാസ വിഭാഗത്തിൽ അംഗീകാരം നേടിയ അവരെ പിന്നീട് ദേശീയ ജേതാവായി തിരഞ്ഞെടുത്തു. പുവെന്തെ ആൾതോയിലെ ഉൻ മുണ്ടോ ദെ അമോർ എന്ന ശൈശവ വിദ്യാഭ്യാസ കേന്ദ്രത്തിന്റെ തലവനാണ് സലീനസ്. കുഞ്ഞുങ്ങൾക്കിടയിലും കേന്ദ്രത്തിന് ചുറ്റുമുള്ള സമൂഹങ്ങൾക്കിടയിലും അവർ നടത്തിയ പ്രവർത്തനമാണ് പുരസ്കാരത്തിന് കാരണം. ഈ പതിപ്പിൽ രാജ്യമെങ്ങുമുള്ള അധ്യാപകരുടെയും വിദ്യാഭ്യാസ പ്രവർത്തകരുടെയും 5,000ത്തിലധികം നാമനിർദേശങ്ങൾ ലഭിച്ചു. അധ്യാപക വൃത്തിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ചിലിയൻ സംഘടനയായ എലിഹെ എദുകാർ ആണ് യുനെസ്കോയുടെ പിന്തുണയോടെ പുരസ്കാരം നടത്തുന്നത്. അധ്യാപനത്തിന്റെ മാന്യത ഉയർത്താനും അത് ചെയ്യുന്നവരിലേക്ക് ശ്രദ്ധ ക്ഷണിക്കാനുമുള്ള വഴിയായാണ് യുനെസ്കോ ഈ പുരസ്കാരത്തെ കാണുന്നത്. ദേശീയ അധ്യാപക പുരസ്കാരങ്ങളിൽ പലപ്പോഴും ഒഴിവാകുന്ന ഘട്ടമാണ് ശൈശവ വിദ്യാഭ്യാസം; അതുകൊണ്ട് ഈ അംഗീകാരം ശ്രദ്ധേയമാണ്.
ജേതാവ്:
Myrian Salinas
അവർ നടത്തുന്ന കേന്ദ്രം:
Un Mundo de Amor, Puente Alto
ലഭിച്ച നാമനിർദേശങ്ങൾ:
More than 5,000
സംഘാടകർ:
Elige Educar, with UNESCO support
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: പുരസ്കാരങ്ങളും അവയ്ക്കു പിന്നിലെ സ്ഥാപനങ്ങളും പതിവ് ചോദ്യ വിഷയമാണ്. പുരസ്കാരത്തിന്റെ പേര്, ചിലിയൻ സംഘാടകരായ എലിഹെ എദുകാർ, യുനെസ്കോയുടെ പിന്തുണ, ജേതാവിന്റെ പേര്, അവർ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ശൈശവ വിദ്യാഭ്യാസ ഘട്ടം എന്നിവ ഇവിടെ ഓർക്കേണ്ട വസ്തുതകളാണ്.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Early childhood education Schooling before primary school — ഔപചാരിക പ്രൈമറി ക്ലാസുകൾക്കു മുൻപുള്ള ആദ്യ വർഷങ്ങളിലെ പരിചരണവും പഠനവും.