വിശദ വായന
1779-ൽ മറാത്തകൾ പോർച്ചുഗീസുകാരുമായി ഒരു ഉടമ്പടി ഒപ്പുവെച്ചു; ദാദ്ര നഗർ ഹവേലിയിൽ നിന്ന് കരം പിരിക്കാൻ അത് അവർക്ക് അനുവാദം നൽകി. 1783-നും 1785-നും ഇടയിൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഈ പ്രദേശം കൈവശപ്പെടുത്തി വിമോചനം വരെ ഭരിച്ചു എന്നും ഭരണകൂടം രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. ദാദ്ര നഗർ ഹവേലിയിലെ ഏകദേശം 170 വർഷത്തെ പോർച്ചുഗീസ് ഭരണം 1954 ഓഗസ്റ്റ് 2-ന് അവസാനിച്ചു; നാട്ടുകാരുമായി അടുത്തു സഹകരിച്ച ഗോവയിലെ കക്ഷികളുടെ സന്നദ്ധപ്രവർത്തകരാണ് അത് അവസാനിപ്പിച്ചത്. പിന്നീട് 1961 ജൂണിൽ വരിഷ്ഠ പഞ്ചായത്ത് ഇന്ത്യൻ യൂണിയനിൽ ലയിക്കാനുള്ള പ്രമേയം പാസാക്കി; 1961-ലെ ദാദ്ര നഗർ ഹവേലി നിയമം വഴി ഈ പ്രദേശം ലയിപ്പിച്ചു. 1961-ലെ 35-ാം നിയമമായ അത് 1961 ഓഗസ്റ്റ് 11 മുതൽ പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നതായി കണക്കാക്കുന്നു. ഗുജറാത്തിലെ ഷായുമായുള്ള ഒരു ഉടമ്പടിയിലൂടെ 1559-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ ദമൻ നേടി; 1961-ലെ വിമോചനം വരെ അത് പോർച്ചുഗീസ് ഭരണത്തിൻകീഴിൽ തുടർന്നു. 1961 ഡിസംബർ 19-ന് ഓപ്പറേഷൻ വിജയ് എന്ന സൈനിക നടപടിയിലൂടെ ദിയു വിമോചിതമായി; തുടർന്ന് അത് ഗോവ, ദമൻ, ദിയു എന്ന കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കി. 1987 മെയ് 30-ന് ഗോവയ്ക്ക് സംസ്ഥാന പദവി ലഭിച്ചതിനു ശേഷം ദമനും ദിയുവും വേറിട്ട ഒരു കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമായി. ദിയുവിന്മേലുള്ള തുടർച്ചയായ പോർച്ചുഗീസ് അധീനതയുടെ ആരംഭ വർഷം ഭരണകൂടത്തിന്റെ ആമുഖ താളിൽ തന്നെ രണ്ടു വിധത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്: 1546-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ ദിയു പിടിച്ചടക്കി എന്ന് ആ താൾ പറയുന്നു; 1535 മുതൽ 1961 വരെ ദിയു പോർച്ചുഗീസുകാരുടെ കൈവശമായിരുന്നു എന്നും അതേ താൾ പറയുന്നു.
ദാദ്ര നഗർ ഹവേലിയുടെ വിമോചനം:
2nd August 1954
ദാദ്ര നഗർ ഹവേലിയെ ലയിപ്പിച്ച നിയമം:
Act 35 of 1961
നിയമം പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നതായി കണക്കാക്കുന്ന തീയതി:
11th day of August, 1961
ദിയുവിന്റെ വിമോചനം:
19th December 1961
ദിയു വിമോചിതമായ സൈനിക നടപടി:
Operation Vijay
ഗോവയുടെ സംസ്ഥാന പദവി:
30th May 1987
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ഈ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശത്തിന്റെ മൂന്നു ഭാഗങ്ങൾ പോർച്ചുഗീസ് ഭരണത്തിൽ നിന്ന് വേറിട്ട സമയങ്ങളിലും വേറിട്ട നിയമ നടപടികളിലൂടെയുമാണ് മുക്തമായത്; വിമോചനം, നിയമം, സംസ്ഥാന പദവി എന്നിവയുടെ ക്രമമാണ് ഏറ്റവുമധികം തെറ്റായി പഠിക്കപ്പെടുന്ന ഭാഗം.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Varistha Panchayat Varistha Panchayat of Dadra and Nagar Haveli — 1954-ലെ വിമോചനത്തിനു ശേഷം രൂപീകരിച്ച നാട്ടുകാരുടെ പ്രതിനിധി സഭ; ഇന്ത്യയോടു ലയിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടതും പിന്നീട് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർക്ക് ഉപദേശം നൽകിയതും ഇതാണ്.
Operation Vijay Operation Vijay — ഗോവയും ദമനും ദിയുവും പോർച്ചുഗീസ് അധീനതയിൽ നിന്ന് ഇന്ത്യ ഏറ്റെടുത്ത 1961-ലെ സൈനിക നടപടി.
വിശദ വായന
അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യ സംരക്ഷണത്തിനുള്ള യുനെസ്കോ ഉടമ്പടി പെറു 2005 സെപ്റ്റംബർ 23-ന് അംഗീകരിച്ചു. യുനെസ്കോയുടെ രേഖയിൽ പെറുവിന് 15 ഘടകങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. കത്രിക നൃത്തവും മിതോയിലെ അനുഷ്ഠാന നൃത്തമായ വാക്കൊനാദയും 2010-ൽ രേഖപ്പെടുത്തി. ക്വേസ്വച്ചാക്ക പാലത്തിന്റെ വാർഷിക പുനർനിർമാണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അറിവും വൈദഗ്ധ്യവും അനുഷ്ഠാനങ്ങളും 2013-ൽ രേഖപ്പെടുത്തി. 2011-ൽ രേഖപ്പെടുത്തിയ, പെറുവിലെ വാചിപേരി ജനതയുടെ ഹരാക്ബുട് ഗാനപ്രാർഥനകളായ എസുവയാണ് അടിയന്തര സംരക്ഷണ പട്ടികയിലുള്ള പെറുവിന്റെ ഏക ഘടകം. തക്കീലെയും അതിന്റെ നെയ്ത്തുകലയും 2008-ൽ, പുനോയിലെ വിർഹെൻ ദെ ലാ കാൻദെലാരിയ ഉത്സവം 2014-ൽ രേഖപ്പെടുത്തി. കോൽക്ക താഴ്‌വരയിലെ വിറ്റിറ്റി നൃത്തം 2015-ലും, പെറുവിയൻ പരമ്പരാഗത പാകശാസ്ത്രത്തിന്റെ പ്രകാശനമായ സെവിചെയുടെ തയ്യാറാക്കലും ഉപഭോഗവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ആചാരങ്ങളും അർഥങ്ങളും 2023-ലും രേഖപ്പെടുത്തി. ഉടമ്പടിയുടെ സമിതിയിൽ പെറു മൂന്ന് തവണ അംഗമായിട്ടുണ്ട്.
രേഖപ്പെടുത്തിയ ഘടകങ്ങൾ:
15 elements inscribed
ഉടമ്പടി അംഗീകരിച്ചത്:
23 September 2005
2010-ൽ രേഖപ്പെടുത്തിയ ഘടകം:
Scissors dance
മിതോയിലെ അനുഷ്ഠാന നൃത്തം:
Huaconada, ritual dance of Mito
പാല പുനർനിർമാണ ഘടകം:
Knowledge, skills and rituals related to the annual renewal of the Q’eswachaka bridge
അടിയന്തര സംരക്ഷണ പട്ടികയിലുള്ള ഘടകം:
Esuwa, Harakbut sung prayers of Peru’s Wachiperi people
നെയ്ത്തുകല ഘടകം:
Taquile and its textile art
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ലോകപാരമ്പര്യ പട്ടികയെപ്പോലെ തന്നെ അദൃശ്യ പാരമ്പര്യ പട്ടികയും ചോദിക്കപ്പെടുന്നു; പാലത്തിന്റെ പുനർനിർമാണവും കത്രിക നൃത്തവുമാണ് ആവർത്തിച്ചു വരുന്ന പെറുവിയൻ ഘടകങ്ങൾ.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Q’eswachaka Q’eswachaka bridge — വാർഷിക പുനർനിർമാണം അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യ ഘടകമായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള പെറുവിലെ കയർപ്പാലമാണിത്.
Urgent Safeguarding List List of Intangible Cultural Heritage in Need of Urgent Safeguarding — നിലനിൽപ്പ് അപകടത്തിലായ ജീവിക്കുന്ന പാരമ്പര്യത്തിനായി യുനെസ്കോ പ്രത്യേകമായി സൂക്ഷിക്കുന്ന പട്ടികയാണിത്.
വിശദ വായന
1982 ഫെബ്രുവരി 24-നാണ് പെറു ലോകപാരമ്പര്യ ഉടമ്പടി അംഗീകരിച്ചത്. യുനെസ്കോയുടെ രേഖയിൽ പെറുവിന് ലോകപാരമ്പര്യ പട്ടികയിൽ 13 സ്ഥലങ്ങളുണ്ട് — 9 സാംസ്കാരികം, 2 പ്രകൃതിദത്തം, 2 സമ്മിശ്രം. സാംസ്കാരികവും പ്രകൃതിദത്തവുമായ മൂല്യങ്ങൾക്ക് ഒരുമിച്ച് രേഖപ്പെടുത്തിയ രണ്ട് സമ്മിശ്ര സ്ഥലങ്ങളിൽ ഒന്ന് മച്ചു പിച്ചു ചരിത്രപുണ്യസ്ഥലമാണ്, മറ്റൊന്ന് റിയോ അബിസെയോ ദേശീയോദ്യാനം. നാസ്കയുടെയും പാൽപയുടെയും രേഖകളും ഭൂചിത്രങ്ങളും, ചാൻ ചാൻ പുരാവസ്തു മേഖല, കാരൽ-സുപെ പുണ്യനഗരം, ചാൻകില്ലോ ഖഗോളപുരാവസ്തു സമുച്ചയം എന്നിവ സാംസ്കാരിക സ്ഥലങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. കുസ്കോ നഗരം, ലിമയുടെ ചരിത്രകേന്ദ്രം, അരെക്കിപ്പ നഗരത്തിന്റെ ചരിത്രകേന്ദ്രം എന്നിവയും സാംസ്കാരിക സ്ഥലങ്ങളാണ്. ഖപാക് ഞാൻ ആൻഡിയൻ പാതാസംവിധാനവും സാംസ്കാരിക സ്ഥലമായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്; ചാവിൻ പുരാവസ്തുകേന്ദ്രം ഒമ്പതാമത്തേതാണ്. വാസ്കരാൻ ദേശീയോദ്യാനവും മാനു ദേശീയോദ്യാനവുമാണ് രണ്ട് പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥലങ്ങൾ.
ലോകപാരമ്പര്യ പട്ടികയിലെ സ്ഥലങ്ങൾ:
13
ലോകപാരമ്പര്യ ഉടമ്പടി അംഗീകരിച്ചത്:
Wednesday, 24 February 1982
സമ്മിശ്ര സ്ഥലം:
Historic Sanctuary of Machu Picchu
സാംസ്കാരിക സ്ഥലം:
Sacred City of Caral-Supe
സാംസ്കാരിക സ്ഥലം:
Lines and Geoglyphs of Nasca and Palpa
ആൻഡിയൻ പാതാശൃംഖല സ്ഥലം:
Qhapaq Ñan, Andean Road System
പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥലം:
Huascarán National Park
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ലാറ്റിൻ അമേരിക്കൻ പാരമ്പര്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യങ്ങളുടെ സ്ഥിരം സ്രോതസ്സാണ് പെറുവിലെ ഈ സ്ഥലങ്ങൾ; മച്ചു പിച്ചുവിന്റെ സമ്മിശ്ര പദവിയാണ് കൂടുതലും ചോദിക്കപ്പെടുന്ന വിശദാംശം.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Qhapaq Ñan Andean Road System — സാംസ്കാരിക സ്ഥലമായി ലോകപാരമ്പര്യ പട്ടികയിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയ ആൻഡിയൻ പാതാശൃംഖലയാണിത്.
Mixed property Mixed World Heritage property — സാംസ്കാരികവും പ്രകൃതിദത്തവുമായ മൂല്യങ്ങൾക്ക് ഒരുമിച്ച് ലോകപാരമ്പര്യ പട്ടികയിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയ സ്ഥലമാണിത്.
വിശദ വായന
കൊളംബിയയെക്കുറിച്ചുള്ള യുനെസ്കോയുടെ അംഗരാഷ്ട്ര രേഖ ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിൽ ഇടം നേടിയ 9 സ്ഥലങ്ങൾ എണ്ണുന്നു — 6 സാംസ്കാരികം, 2 പ്രകൃതിദത്തം, 1 മിശ്രിതം.
സാംസ്കാരിക സ്ഥലങ്ങൾ: കൊളംബിയയുടെ കാപ്പി സാംസ്കാരിക ഭൂപ്രകൃതി, സാന്താ ക്രൂസ് ഡെ മോംപോക്സിന്റെ ചരിത്ര കേന്ദ്രം, ടിയെറാഡെൻട്രോയിലെ ദേശീയ പുരാവസ്തു പാർക്ക്, കാർട്ടജീനയിലെ തുറമുഖവും കോട്ടകളും സ്മാരകസമുച്ചയവും, ആൻഡിയൻ പാതാ സംവിധാനമായ ഖപാക് ഞാൻ, സാൻ അഗസ്റ്റിൻ പുരാവസ്തു പാർക്ക്.
പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥലങ്ങൾ രണ്ടാണ്: ലോസ് കാറ്റിയോസ് ദേശീയോദ്യാനവും മാൽപെലോ ജന്തു-സസ്യ സങ്കേതവും.
സാംസ്കാരികവും പ്രകൃതിദത്തവുമായ മൂല്യങ്ങൾക്കായി ഇടം നേടിയ ഒരേയൊരു മിശ്രിത സ്ഥലം ചിരിബിക്കെറ്റെ ദേശീയോദ്യാനമാണ്.
കാർട്ടജീനയിലെ തുറമുഖവും കോട്ടകളും സ്മാരകസമുച്ചയവും 1984 എന്ന വർഷത്തോടെയും കൊളംബിയയുടെ കാപ്പി സാംസ്കാരിക ഭൂപ്രകൃതി 2011 എന്ന വർഷത്തോടെയുമാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.
ലോക പാരമ്പര്യ ഉടമ്പടി കൊളംബിയ സ്വീകരിച്ചത് 1983 മേയ് 24-ന് ആണെന്ന് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്; രാജ്യത്തിന്റെ താൽക്കാലിക പട്ടികയിൽ 13 സ്ഥലങ്ങളുണ്ട് — സീഫ്ലവർ സമുദ്ര സംരക്ഷിത മേഖലയും ടയ്‌റോണ, സിയെറ നെവാഡ ഡെ സാന്താ മാർട്ട ദേശീയോദ്യാനങ്ങളും അവയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിലുള്ള സ്ഥലങ്ങൾ:
9
ഉടമ്പടി സ്വീകരിച്ച തീയതി:
24 May 1983
മിശ്രിത സ്ഥലം:
Chiribiquete National Park
സമുദ്ര പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥലം:
Malpelo Fauna and Flora Sanctuary
കോട്ടമതിലുള്ള തുറമുഖ നഗരം:
Port, Fortresses and Group of Monuments, Cartagena
കാപ്പി കൃഷി ഭൂപ്രകൃതി:
Coffee Cultural Landscape of Colombia
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ലോക പാരമ്പര്യ സ്ഥലങ്ങളുടെ എണ്ണവും പേരുകളും നേരിട്ട് ചോദിക്കുന്നു; മിശ്രിത വിഭാഗം പലപ്പോഴും ആശയക്കുഴപ്പം ഉണ്ടാക്കുന്ന ഭാഗമാണ്.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Mixed property mixed World Heritage property — സാംസ്കാരികവും പ്രകൃതിദത്തവുമായ മൂല്യങ്ങൾക്കായി ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിൽ ഇടം നേടിയ സ്ഥലം.
Tentative List Tentative List — ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിലേക്ക് നാമനിർദേശം ചെയ്യാൻ ഒരു അംഗരാഷ്ട്രം പരിഗണിക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങളുടെ പട്ടിക.
വിശദ വായന
ചിലിയിൽ നിന്ന് 7 സ്ഥാനങ്ങൾ ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിൽ ചേർത്തിട്ടുണ്ടെന്നും, ഏഴും സാംസ്കാരിക വിഭാഗത്തിലാണെന്നും — പ്രകൃതിദത്തമോ സമ്മിശ്രമോ ആയ ഒന്നുമില്ലെന്നും — യുനെസ്കോ ലോക പാരമ്പര്യ കേന്ദ്രം രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. ചിലോയെയിലെ പള്ളികൾ, വാൽപാരൈസോ തുറമുഖ നഗരത്തിന്റെ ചരിത്ര ഭാഗം, ഹംബർസ്റ്റോൺ, സാന്താ ലൗറ വെടിയുപ്പ് നിർമാണശാലകൾ, ഖപാക് ഞാൻ ആൻഡിയൻ പാതാ സംവിധാനം, റാപ്പ നൂയി ദേശീയോദ്യാനം, അരിക്ക, പരിനകോത്ത മേഖലയിലെ ചിൻചൊറോ സംസ്കാരത്തിന്റെ വാസസ്ഥലവും കൃത്രിമ മമ്മിവൽക്കരണവും, സെവെൽ ഖനന നഗരം എന്നിവയാണ് അവ. ഈസ്റ്റർ ദ്വീപിനെ ഉൾപ്പെടുത്തുന്ന ചേർക്കലാണ് റാപ്പ നൂയി ദേശീയോദ്യാനം; ഏഴിൽ ഏറ്റവും ആദ്യം ചേർക്കപ്പെട്ടതും അതാണ്. 1980 ഫെബ്രുവരി 20-ന് ചിലി ലോക പാരമ്പര്യ ഉടമ്പടി അംഗീകരിച്ചു. രാജ്യം 19 സ്ഥലങ്ങൾ തങ്ങളുടെ താൽക്കാലിക പട്ടികയിൽ നിലനിർത്തുന്നു; ഹുവാൻ ഫെർണാണ്ടസ് ദ്വീപസമൂഹ ദേശീയോദ്യാനം, മഗല്ലാനെസ് മേഖലയിലെ തോറെസ് ദെൽ പൈനെ, ബെർണാർഡോ ഒ'ഹിഗ്ഗിൻസ് ദേശീയോദ്യാനങ്ങൾ എന്നിവ അവയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ചിലിക്കായി 43 സംരക്ഷണ നില റിപ്പോർട്ടുകളും അനുവദിക്കപ്പെട്ട 12 അന്താരാഷ്ട്ര സഹായ അഭ്യർഥനകളും ലോക പാരമ്പര്യ കേന്ദ്രം രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.
ചേർക്കപ്പെട്ട സ്ഥാനങ്ങൾ:
7
ഉടമ്പടി അംഗീകരിച്ചത്:
20 February 1980
താൽക്കാലിക പട്ടികയിലെ സ്ഥലങ്ങൾ:
19
ഈസ്റ്റർ ദ്വീപിന്റെ ചേർക്കൽ:
Rapa Nui National Park
വെടിയുപ്പ് സംബന്ധിച്ച ചേർക്കൽ:
Humberstone and Santa Laura Saltpeter Works
വാൽപാരൈസോ സംബന്ധിച്ച ചേർക്കൽ:
Historic Quarter of the Seaport City of Valparaíso
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ ലോക പാരമ്പര്യ സ്ഥാനങ്ങളുടെ എണ്ണവും പട്ടികയിലെ പേരുകളും സ്ഥിരം ഒരു മാർക്ക് ചോദ്യങ്ങളാണ്; പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥാനം ഒന്നുമില്ലാത്തതിൽ ചിലി അസാധാരണമാണ്.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Qhapaq Ñan Andean Road System — ചിലി ഉൾപ്പെടെ പല തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യങ്ങൾ പങ്കിടുന്ന ഒറ്റ സ്ഥാനമായി ചേർക്കപ്പെട്ട ഇൻക പാതാ ശൃംഖല.
വിശദ വായന
ലോക പാരമ്പര്യ കേന്ദ്രത്തിന്റെ അർജന്റീനയെക്കുറിച്ചുള്ള രാജ്യതാൾ, ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിൽ 12 സ്ഥാനങ്ങൾ ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുണ്ടെന്നു രേഖപ്പെടുത്തുന്നു; അതിൽ 7 സാംസ്കാരികവും 5 പ്രകൃതിദത്തവുമാണ്, സമ്മിശ്ര വിഭാഗത്തിൽ ഒന്നുമില്ല.
1978 ഓഗസ്റ്റ് 23-ന് അർജന്റീന ലോക പാരമ്പര്യ കരാർ അംഗീകരിച്ചു.
1981-ൽ ആലേഖനം ചെയ്യപ്പെട്ട ലോസ് ഗ്ലാസിയാറെസ് ദേശീയോദ്യാനമാണ് അർജന്റീനൻ സ്ഥാനങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പഴയത്; 1984-ൽ ഇഗ്വാസു ദേശീയോദ്യാനം അതിനു പിന്നാലെ വന്നു.
ക്വേവ ദെ ലാസ് മാനോസ് - റിയോ പിന്തൂറാസും പെനിൻസുല വാൽദേസും 1999-ലും, ക്വെബ്രാദ ദെ ഹുമാവാക്ക 2003-ലും, ഖപാഖ് ഞാൻ ആൻഡിയൻ പാതാവ്യവസ്ഥ 2014-ലും, ലോസ് അലേർസെസ് ദേശീയോദ്യാനം 2017-ലും ആലേഖനം ചെയ്യപ്പെട്ടു.
ഗ്വാറാനികളുടെ ജെസ്യൂട്ട് മിഷനുകൾ ബ്രസീലിലെ സാവോ മിഗേൽ ദാസ് മിസോയെസിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളോടൊപ്പം ചേർന്നാണ് ആലേഖനം ചെയ്തിട്ടുള്ളത്; അർജന്റീനയുടെ പരിഗണനാ പട്ടികയിൽ 8 സ്ഥാനങ്ങളുണ്ടെന്നും ആ താൾ പറയുന്നു.
മാനവരാശിയുടെ അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യത്തിന്റെ പ്രാതിനിധ്യ പട്ടികയിൽ 2009-ൽ ടാംഗോ ആലേഖനം ചെയ്യപ്പെട്ടു; ആ ആലേഖനം അർജന്റീനയും ഉറുഗ്വേയും ഒരുമിച്ചു പങ്കിടുന്നു.
റിയോ ദെ ലാ പ്ലാറ്റ നദീതടത്തിലെ ബ്യൂണസ് ഐറിസിലും മൊണ്ടെവിഡിയോയിലും നഗരത്തിലെ താഴേത്തട്ടിലുള്ള ജനവിഭാഗങ്ങൾ വളർത്തിയെടുത്ത അർജന്റീനൻ-ഉറുഗ്വേയൻ പാരമ്പര്യമായി യുനെസ്കോ ടാംഗോയെ വർണിക്കുന്നു.
അർജന്റീനയുടെ അദൃശ്യ പാരമ്പര്യ താളിൽ ആകെ 4 ഘടകങ്ങൾ ആലേഖനം ചെയ്തതായി കാണാം; 2006 ഓഗസ്റ്റ് 8-ന് അർജന്റീന അദൃശ്യ പാരമ്പര്യ കരാർ അംഗീകരിച്ചതായും അതു രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.
ലോക പാരമ്പര്യ സ്ഥാനങ്ങൾ:
12
സാംസ്കാരിക സ്ഥാനങ്ങൾ:
7
പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥാനങ്ങൾ:
5
ലോക പാരമ്പര്യ കരാർ അംഗീകരിച്ചത്:
23 August 1978
ടാംഗോ ആലേഖനം ചെയ്തത്:
2009
അദൃശ്യ പാരമ്പര്യ ഘടകങ്ങൾ:
4
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ലോക പാരമ്പര്യ സ്ഥാനങ്ങളുടെ എണ്ണവും ഒരു ആലേഖനം പങ്കിടുന്ന രാജ്യവും സാധാരണ ഒരു മാർക്ക് ചോദ്യങ്ങളാണ്; ദക്ഷിണ അമേരിക്കയിൽനിന്ന് ഏറ്റവും കൂടുതൽ ചോദിക്കപ്പെടുന്ന അദൃശ്യ പാരമ്പര്യ ഘടകം ടാംഗോയാണ്.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
Representative List Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity — അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യ കരാറിനു കീഴിൽ സൂക്ഷിക്കുന്ന ജീവിക്കുന്ന പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ പ്രധാന യുനെസ്കോ പട്ടിക.
Tentative List Lista indicativa — ഭാവിയിൽ നാമനിർദേശത്തിനായി പരിഗണിക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്ന സ്ഥാനങ്ങളുടെ, അംഗരാഷ്ട്രം തന്നെ തയ്യാറാക്കുന്ന പട്ടിക.
വിശദ വായന
ഒഡിഷയിലെ കൊണാരക്കിലുള്ള സൂര്യ ക്ഷേത്രത്തെ ഇന്ത്യയിലെ സാംസ്കാരിക ലോക പാരമ്പര്യ സ്മാരകങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ 1984 എന്ന വർഷത്തോടുകൂടി ആർക്കിയോളജിക്കൽ സർവേ ഓഫ് ഇന്ത്യ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ നിർമിച്ച ഇത്, ഏഴ് കുതിരകൾ വലിക്കുന്നതായി ചിത്രീകരിച്ച, അതിമനോഹരമായി അലങ്കരിച്ച പന്ത്രണ്ട് ജോഡി ചക്രങ്ങളുള്ള ഒരു വലിയ സൂര്യരഥമായി സങ്കൽപിക്കപ്പെട്ടതാണ്.
ഏകദേശം 68 മീറ്ററിലധികം ഉയരമുണ്ടായിരുന്നിരിക്കാമെന്ന് കരുതുന്ന ഉയർന്ന ശിഖരമുള്ള ശ്രീകോവിൽ, ജഗമോഹനം, അതേ അക്ഷത്തിൽ വേറിട്ടുനിൽക്കുന്ന നൃത്തമണ്ഡപമായ നടമന്ദിരം എന്നിവയും നിരവധി ഉപക്ഷേത്രങ്ങളും ചേർന്നതായിരുന്നു ക്ഷേത്രം.
ശ്രീകോവിലിന്റെയും നടമന്ദിരത്തിന്റെയും മേൽക്കൂര നഷ്ടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
ജഗമോഹനത്തിന്റെ മേൽക്കൂര മൂന്ന് തട്ടുകളായി ക്രമീകരിച്ച തിരശ്ചീന നിരകളാൽ നിർമിച്ചതാണ്; ഓരോ തട്ടിലും യഥാർഥ വലുപ്പത്തിലുള്ള സ്ത്രീ ശിൽപങ്ങളും മുകളിൽ രണ്ട് മകുടഭാഗങ്ങളുമുണ്ട്.
ശ്രീകോവിലും ജഗമോഹനവും ഒരുമിച്ച് നിൽക്കുന്നത്, അലങ്കാരങ്ങളും ശിൽപങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഒരു പൊതു തറയിലാണ്.
പ്രധാന ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് മായാദേവി ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളുണ്ട്; ശൈലി അനുസരിച്ച് ഇത് ഏകദേശം പതിനൊന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അന്ത്യത്തിലുള്ളതാണ്, അതായത് പ്രധാന സൂര്യ ക്ഷേത്രത്തിന് മുൻപുള്ളത്.
ക്ഷേത്ര വളപ്പിന്റെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറേ മൂലയിലുള്ള ചെറിയ ഇഷ്ടിക ക്ഷേത്രം 1956ൽ മണൽ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനിടെ കണ്ടെത്തി; അവിടെ നിന്ന് ലഭിച്ച ബലരാമൻ, വരാഹം, ത്രിവിക്രമൻ എന്നിവരുടെ ശിൽപങ്ങൾ അതിന്റെ വൈഷ്ണവ ബന്ധം തെളിയിച്ചു.
സംസ്ഥാനം:
Odisha
നിർമാണ നൂറ്റാണ്ട്:
thirteenth century
ചക്രങ്ങളുടെ ജോഡികൾ:
twelve pairs
കുതിരകൾ:
seven rearing horses
നൃത്തമണ്ഡപം:
nata-mandira
എഎസ്ഐയുടെ ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിലെ വർഷം:
1984
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ഒഡിഷയിലെ ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യ ചോദ്യമായി വരുമ്പോൾ കൊണാരക്കിന്റെ രഥരൂപം, ചക്രങ്ങളുടെയും കുതിരകളുടെയും എണ്ണം, ഘടകഭാഗങ്ങൾ എന്നിവ സ്ഥിരമായി ചോദിക്കുന്നു.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
jagamohana jagamohana — ഒഡിഷൻ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ശ്രീകോവിലിന് മുൻപിൽ നിൽക്കുന്ന സഭാമണ്ഡപം.
nata-mandira nata-mandira — ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വേറിട്ട്, അതേ അക്ഷത്തിൽ നിർമിച്ച നൃത്തമണ്ഡപം.
sikhara sikhara — ക്ഷേത്രത്തിലെ ശ്രീകോവിലിന് മുകളിൽ ഉയരുന്ന ഗോപുരഭാഗം.
വിശദ വായന
ആധാരം: സംസ്ഥാന സ്കൂൾ ഗെയിംസ് നീന്തൽ മത്സരവേദിയായി വാർത്തയിലുള്ള തൃശ്ശൂരിന്റെ പേരിന് ദീർഘമായ ചരിത്രമുണ്ട്.
'പുണ്യമായ ശിവന്റെ നഗരം' എന്നർത്ഥമുള്ള മലയാള പദമായ തൃശ്ശിവപേരൂർ എന്നതിന്റെ ചുരുക്കിയ ഇംഗ്ലീഷ് രൂപമാണ് Thrissur.
പുരാതന കാലത്ത് വൃഷഭാദ്രിപുരം, തെൻകൈലാസം എന്നീ പേരുകളിലും ഇത് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.
പട്ടണം ഉയർന്ന പ്രദേശത്താണ് പണിതിരിക്കുന്നത്.
അതിന്റെ ഉച്ചഭാഗത്താണ് പ്രസിദ്ധമായ വടക്കുംനാഥ ക്ഷേത്രം.
പേരിന്റെ ഉത്ഭവം:
Thrissivaperur, town of the Sacred Siva
പഴയ പേരുകൾ:
Vrishabhadripuram and Ten Kailasam
പ്രധാന ക്ഷേത്രം:
Vadakkumnathan Temple
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: സ്ഥലനാമോത്ഭവവും ജില്ലകളുടെ പഴയ പേരുകളും കേരള പിഎസ്‌സിയിൽ ആവർത്തിച്ചുവരുന്ന ചോദ്യങ്ങളാണ്.
Kerala PSCUPSC
3 ഒക്ടോബർ 2026
മൂന്നുദിവസത്തെ ലഡാക്ക് ഫെസ്റ്റിവൽ 2026 ലേയിൽ 2026 സെപ്റ്റംബർ 26 മുതൽ 28 വരെ നടന്നു. നോർത്ത് സോണിൽ നിന്നുള്ള കലാകാരന്മാരും ലഡാക്കിലെമ്പാടുമുള്ള ഗ്രാമീണ സാംസ്കാരിക സംഘങ്ങളും പരമ്പരാഗത സംഗീതവും നാടോടി നൃത്തങ്ങളും അവതരിപ്പിച്ചു. ഹോട്ടൽ ഉടമകൾ, സാഹസിക ടൂർ ഓപ്പറേറ്റർമാർ, ചലച്ചിത്രപ്രവർത്തകർ ഉൾപ്പെടെ ടൂറിസം, ആതിഥ്യ മേഖലകളിലെ പത്തുപേരെ ആദരിച്ചു. കേന്ദ്രഭരണപ്രദേശത്തിന്റെ ടൂറിസം സെക്രട്ടറിയും ടൂറിസം ഡയറക്ടറും പങ്കെടുത്തവരിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. സാംസ്കാരിക സംവാദത്തിനും സമൂഹത്തിന്റെ പങ്കാളിത്തത്തിനുമുള്ള വേദിയായാണ് ഫെസ്റ്റിവലിനെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.
തീയതികൾ:
26-28 September 2026
വേദി:
Leh
ആദരിച്ചവർ:
10 individuals
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: സംസ്ഥാന ഉത്സവങ്ങളും സാംസ്കാരിക വിനോദസഞ്ചാരവും കലാ-സംസ്കാര വിഭാഗത്തിലെ സ്ഥിരം വിഷയങ്ങളാണ്.
Kerala PSCUPSC
3 ഒക്ടോബർ 2026
അസമീസ്, ബംഗാളി, മറാഠി, പാലി, പ്രാകൃത് എന്നീ ക്ലാസിക്കൽ ഭാഷകളുടെ പഠനത്തിനായി അഞ്ച് മികവിന്റെ കേന്ദ്രങ്ങൾ സ്ഥാപിക്കാൻ വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രാലയത്തിലെ ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ് അംഗീകാരം നൽകി. അസമിലെ തേസ്പുർ സർവകലാശാല, പശ്ചിമ ബംഗാളിലെ വിശ്വഭാരതി സർവകലാശാല, മഹാരാഷ്ട്രയിലെ പുണെയിലുള്ള ഡെക്കാൻ കോളേജ് പോസ്റ്റ്-ഗ്രാജുവേറ്റ് ആൻഡ് റിസർച്ച് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്, ഒഡീഷ കേന്ദ്ര സർവകലാശാല, ഗുജറാത്ത് കേന്ദ്ര സർവകലാശാല എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് ഇവ വരിക. ഗവേഷണം, സാഹിത്യ പൈതൃകത്തിന്റെ സംരക്ഷണവും ഡിജിറ്റൈസേഷനും, അറിവിന്റെ വിപുലമായ പ്രചാരണം, പ്രാദേശിക അക്കാദമിക് സംവിധാനങ്ങളുടെ ശക്തിപ്പെടുത്തൽ എന്നിവയിലാണ് ഈ കേന്ദ്രങ്ങൾ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുക.
അംഗീകരിച്ച കേന്ദ്രങ്ങൾ:
5
ഉൾപ്പെടുന്ന സംസ്ഥാനങ്ങൾ:
Assam, West Bengal, Maharashtra, Odisha, Gujarat
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ക്ലാസിക്കൽ ഭാഷാ പദവിയും അതിനെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന സ്ഥാപനങ്ങളും സംസ്കാരം, വിദ്യാഭ്യാസം എന്നീ വിഭാഗങ്ങളിൽ ആവർത്തിച്ചു വരുന്ന ചോദ്യങ്ങളാണ്.
Kerala PSCUPSC
പദങ്ങൾ
Centre of Excellence Centre of Excellence (CoE) — ഒരു മേഖലയിലെ ഉന്നത ഗവേഷണത്തിനായുള്ള പ്രത്യേക സ്ഥാപന വേദിയാണിത്.
വിശദ വായന
സെർബിയ റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ തലസ്ഥാന നഗരം ബെൽഗ്രേഡ് ആണെന്ന് ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 9 പറയുന്നു.
സെർബിയൻ ഭാഷയും സിറിലിക് ലിപിയും ഔദ്യോഗിക ഉപയോഗത്തിലാണെന്ന് ആർട്ടിക്കിൾ 10 പറയുന്നു.
മറ്റ് ഭാഷകളുടെയും ലിപികളുടെയും ഔദ്യോഗിക ഉപയോഗം ഭരണഘടനയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള നിയമം വഴി ക്രമീകരിക്കുന്നു.
സെർബിയ മതേതര രാഷ്ട്രമാണെന്ന് ആർട്ടിക്കിൾ 11 പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു: പള്ളികളെയും മതസമൂഹങ്ങളെയും രാഷ്ട്രത്തിൽ നിന്ന് വേർതിരിച്ചിരിക്കുന്നു.
ഒരു മതത്തെയും ഔദ്യോഗിക മതമായോ നിർബന്ധിത മതമായോ സ്ഥാപിക്കാൻ പാടില്ല.
തലസ്ഥാനം:
Belgrade (Article 9)
ഔദ്യോഗിക ഭാഷയും ലിപിയും:
Serbian, Cyrillic (Article 10)
രാഷ്ട്ര സ്വഭാവം:
Secular (Article 11)
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: തലസ്ഥാനം, ഔദ്യോഗിക ഭാഷ, ലിപി എന്നിവ ഏതൊരു രാജ്യത്തെക്കുറിച്ചുമുള്ള അടിസ്ഥാന വസ്തുതാ ചോദ്യങ്ങളിൽ സ്ഥിരമായി വരുന്നവയാണ്.
Kerala PSCUPSCSSCBank
പദങ്ങൾ
Cyrillic Cyrillic script — സെർബിയൻ ഭാഷയോടൊപ്പം ഔദ്യോഗിക ഉപയോഗത്തിന് സെർബിയൻ ഭരണഘടന പേരെടുത്ത് പറയുന്ന ലിപി.
വിശദ വായന
ഇത് ഇപ്പോൾ പ്രസക്തമാണ്: ചൊവ്വാഴ്ച, സെപ്റ്റംബർ 29-ന് ശബരിമല, മാളികപ്പുറം ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ മേൽശാന്തിമാരെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിന്റെ നിരീക്ഷകനായി ഹൈക്കോടതി മുൻ ജഡ്ജി ജസ്റ്റിസ് വി ജി അരുണിനെ കേരള ഹൈക്കോടതി നിയമിച്ചു.
ശബരിമല സ്പെഷ്യൽ കമ്മീഷണറുടെ റിപ്പോർട്ടിനെ തുടർന്നുള്ള സ്വമേധയാ കേസിൽ ജസ്റ്റിസ് രാജ വിജയരാഘവൻ വി, ജസ്റ്റിസ് കെ വി ജയകുമാർ എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് ഉത്തരവിട്ടത്.
തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിന് 78 അപേക്ഷകൾ ലഭിച്ചു, ശബരിമലയ്ക്ക് 48-ഉം മാളികപ്പുറത്തിന് 30-ഉം; വിജിലൻസ് പരിശോധനയ്ക്കു ശേഷം ശബരിമലയ്ക്ക് അഞ്ചു പേരെയും മാളികപ്പുറത്തിന് മൂന്നു പേരെയും അഭിമുഖത്തിന് ശുപാർശ ചെയ്തു.
അഭിമുഖം ഒക്ടോബർ 5-ന് തിരുവനന്തപുരത്തെ ബോർഡ് ആസ്ഥാനത്ത് നടക്കും; നറുക്കെടുപ്പ് സമയത്ത് നിരീക്ഷകൻ ശബരിമലയിൽ ഉണ്ടായിരിക്കണം.
മാർക്ക് ബോൾ പോയിന്റ് പേന ഉപയോഗിച്ച് രേഖപ്പെടുത്തണമെന്നും മാർക്ക് ഷീറ്റുകളിൽ നിരീക്ഷകൻ സഹ ഒപ്പിടണമെന്നും നടപടികൾ മുഴുവൻ വീഡിയോയിൽ പകർത്തണമെന്നും കോടതി നിർദേശിച്ചു.
ലഭിച്ച അപേക്ഷകൾ:
78 (48 Sabarimala, 30 Malikappuram)
അഭിമുഖത്തിന് ശുപാർശ ചെയ്തവർ:
5 Sabarimala, 3 Malikappuram
നിരീക്ഷകൻ:
Justice V G Arun
അഭിമുഖ വേദി:
Travancore Devaswom Board headquarters, Thiruvananthapuram
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ്, ശബരിമല ആചാരങ്ങൾ, ഹൈക്കോടതിയുടെ മേൽനോട്ട പങ്ക് എന്നിവ കേരള പിഎസ്‌സിയിൽ പതിവായി വരുന്ന വിഷയങ്ങളാണ്.
Kerala PSC
പദങ്ങൾ
Melsanthi — ശബരിമല പോലുള്ള ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന പൂജാരിയാണ് മേൽശാന്തി; ചുരുക്കപ്പട്ടികയിൽ നിന്ന് നറുക്കെടുപ്പിലൂടെയാണ് തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്.
Suo motu — ഹർജി ഇല്ലാതെ കോടതി സ്വയം നടപടി തുടങ്ങുന്നതാണ് സ്വമേധയാ കേസ്.
വിശദ വായന
നിർദിഷ്ട പ്രദേശങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കാൻ 1999-ലെ ഭൗമസൂചിക ചരക്കുകൾ (രജിസ്ട്രേഷനും സംരക്ഷണവും) നിയമത്തിലൂടെ ഇന്ത്യ നിയമചട്ടക്കൂട് ഒരുക്കി; ചട്ടങ്ങൾ 2002-ൽ വിജ്ഞാപനം ചെയ്തു, ചട്ടക്കൂട് 2003-ൽ പ്രവർത്തനക്ഷമമായി.
പശ്ചിമ ബംഗാളിലെ ഡാർജിലിങ് ചായയാണ് ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി ഭൗമസൂചിക പദവി നേടിയ ഉൽപ്പന്നം; ഉൽപ്പന്നത്തിനും അതിന്റെ ലോഗോയ്ക്കും സംരക്ഷണം ലഭിച്ചു.
ആദ്യകാല രജിസ്ട്രേഷനുകളിൽ കേരളത്തിന്റെ പരമ്പരാഗത കരകൗശല ഉൽപ്പന്നമായ ആറന്മുള കണ്ണാടിയും തെലങ്കാനയുടെ പ്രശസ്ത നെയ്ത്തുകലയായ പോച്ചംപള്ളി ഇക്കത്തും ഉൾപ്പെടുന്നു.
ഉൽപ്പാദകരുടെ ഏതു സംഘടനയ്ക്കും, നിയമപ്രകാരം സ്ഥാപിതമായ ഏതു സ്ഥാപനത്തിനും അധികാരിക്കും ഭൗമസൂചിക രജിസ്ട്രേഷന് അപേക്ഷിക്കാം; അപേക്ഷകൻ ഒരു നിയമപരമായ സ്ഥാപനമായിരിക്കണം, ബന്ധപ്പെട്ട ഉൽപ്പന്നത്തിന്റെ ഉൽപ്പാദകരുടെ താൽപ്പര്യം പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നതുമായിരിക്കണം.
ഭൗമസൂചിക രജിസ്ട്രി ചെന്നൈയിലാണ്; അതിന് അഖിലേന്ത്യാ അധികാരപരിധിയുണ്ട്.
ഒരു ഭൗമസൂചിക രജിസ്ട്രേഷന് പത്തു വർഷമാണ് കാലാവധി; എന്നാൽ കാലാകാലങ്ങളിൽ പുതുക്കാവുന്നതാണ്.
റദ്ദാക്കൽ, റദ്ദീകരണം, മാറ്റം എന്നിവ നിയമത്തിന്റെ 27-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരമാണ്; വഞ്ചനയിലൂടെയോ തെറ്റായ വിവരം നൽകിയോ നേടിയതെങ്കിൽ, അല്ലെങ്കിൽ ഉപയോഗത്തിൽ ഇല്ലാതായെങ്കിൽ, ഒരു രജിസ്ട്രേഷൻ റദ്ദാക്കാം.
ഇന്ത്യയിൽ 800-ൽ അധികം രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത ഭൗമസൂചിക ഉൽപ്പന്നങ്ങളുണ്ട്; 445 കരകൗശല ഉൽപ്പന്നങ്ങളും 27 ഉൽപ്പന്ന ലോഗോകളും ഈ നിയമപ്രകാരം രജിസ്റ്റർ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഭൗമോത്പത്തിയെക്കുറിച്ച് ഉപഭോക്താക്കളെ തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കുന്ന ഒരു സൂചിക രജിസ്റ്റർ ചെയ്യാനാകില്ല.
ഇന്ത്യയിൽ ഭൗമസൂചികകൾ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുന്ന നിയമം:
Geographical Indications of Goods (Registration and Protection) Act, 1999
ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യകാല ഭൗമസൂചിക രജിസ്ട്രേഷനുകളിലെ കേരള കരകൗശല ഉൽപ്പന്നം:
Aranmula Kannadi
രജിസ്ട്രി എവിടെയാണ്, അതിന്റെ പരിധി എന്ത്:
Geographical Indications Registry, Chennai, which has all-India Jurisdiction
ഒരു ഭൗമസൂചിക രജിസ്ട്രേഷന്റെ കാലാവധി:
registration of a GI is valid for ten years
റദ്ദാക്കലും റദ്ദീകരണവും നിയന്ത്രിക്കുന്ന വ്യവസ്ഥ:
Section 27 of the Act
ഇന്ത്യയിൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത ഭൗമസൂചിക ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ:
over 800 registered GI products
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ഭൗമസൂചിക അപേക്ഷകളും അവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഫീസ് മാറ്റങ്ങളും സ്ഥിരം വാർത്തയാണ്; പദവി കിട്ടിയ ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ പട്ടികയെക്കാൾ രജിസ്ട്രി എവിടെയാണ്, പദവിയുടെ കാലാവധി എത്ര എന്നതാണ് പരീക്ഷകർ ചോദിക്കാൻ കൂടുതൽ സാധ്യത.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
GI Geographical Indication — ഗുണമേന്മയോ പ്രശസ്തിയോ ഒരു പ്രത്യേക ഉത്പത്തിസ്ഥാനത്തിൽനിന്നു ലഭിക്കുന്ന ചരക്കുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു അടയാളം.
Authorised user Authorised user of a GI — രജിസ്ട്രേഷന്റെ ഉടമസ്ഥ സ്ഥാപനത്തിൽനിന്നു വേറിട്ട്, ഒരു ഭൗമസൂചിക പദവി ഉപയോഗിക്കാൻ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത ഉൽപ്പാദകൻ.
Aranmula Kannadi Aranmula metal mirror — ചില്ലിനു പകരം മിനുക്കിയ ലോഹസങ്കരം ഉപയോഗിച്ച് കേരളത്തിലെ ആറന്മുളയിൽ നിർമിക്കുന്ന മുൻപ്രതല കണ്ണാടി.
വിശദ വായന
യുനെസ്കോ ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിലുള്ള മെക്സിക്കോയിലെ പല പുരാവസ്തു സ്വത്തുകളും മെസോഅമേരിക്കൻ നാഗരികതകളെ യുനെസ്കോയുടെ തന്നെ വാക്കുകളിൽ വിവരിക്കുന്നു. പാലെങ്കെയെക്കുറിച്ച് ലോക പാരമ്പര്യ കേന്ദ്രം എഴുതുന്നത്, അത് ക്ലാസിക്കൽ കാലഘട്ടത്തിലെ ഒരു മായൻ പുണ്യസ്ഥലത്തിന്റെ മികച്ച ഉദാഹരണമാണെന്നും, എ.ഡി. 500 നും 700 നും ഇടയിലായിരുന്നു അതിന്റെ ഉച്ചസ്ഥിതിയെന്നും, അപ്പോൾ അതിന്റെ സ്വാധീനം ഉസുമസിന്ത നദീതടത്തിലാകെ വ്യാപിച്ചിരുന്നു എന്നുമാണ്. യുകാട്ടാനിലെ ഉഷ്മാലിനെക്കുറിച്ച്, ആ മായൻ നഗരം ഏകദേശം എ.ഡി. 700 ൽ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടുവെന്നും അവിടെ ഏകദേശം 25,000 നിവാസികൾ ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്നും, 700 നും 1000 നും ഇടയിൽ നിർമിച്ച കെട്ടിടങ്ങളുടെ വിന്യാസം ജ്യോതിശാസ്ത്ര ജ്ഞാനം വെളിപ്പെടുത്തുന്നുവെന്നും അത് എഴുതുന്നു. ഒവാഹാക്കയുടെ ചരിത്ര നഗരകേന്ദ്രത്തോടൊപ്പം പട്ടികയിൽ ചേർത്ത മോണ്ടെ ആൽബാനിൽ 1,500 വർഷത്തോളം ഓൾമെക്, സപോട്ടെക്, മിഷ്ടെക് എന്നീ ജനതകൾ തുടർച്ചയായി വസിച്ചിരുന്നു; അവരുടെ തട്ടുകളും അണകളും കനാലുകളും പിരമിഡുകളും കൃത്രിമ കുന്നുകളും അക്ഷരാർഥത്തിൽ മലയിൽ നിന്ന് കൊത്തിയെടുത്തവയാണ്. വെരാക്രൂസ് സംസ്ഥാനത്തിലെ എൽ തഹീൻ 9-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കം മുതൽ 13-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കം വരെ ഉച്ചസ്ഥിതിയിലായിരുന്നു; അതിന്റെ സംസ്കാരം ഹുവാസ്തേക്കോ, തൊതൊനാക്കോ ജനതകളുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തപ്പെടുന്നു, ഇവരിൽ രണ്ടാമത്തെ കൂട്ടരാണ് ഇന്നും ആ പ്രദേശത്ത് ജീവിക്കുന്ന തദ്ദേശീയ ജനത. ആസ്ടെക് രേഖയെ സംബന്ധിച്ച്, പഴയ ആസ്ടെക് തലസ്ഥാനമായ തെനോച്ച്തിത്‌ലാന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങൾക്കു മേൽ 16-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ സ്പാനിഷുകാർ പണിതതാണ് മെക്സിക്കോ നഗരത്തിന്റെ ചരിത്ര കേന്ദ്രവും ഷോചിമിൽക്കോയും. ഒരുമിച്ചു വായിക്കുമ്പോൾ, ഈ ഉൾപ്പെടുത്തലുകൾ മായ ജനതയെയും ആസ്ടെക് ജനതയെയും വ്യത്യസ്ത നൂറ്റാണ്ടുകളിലും വ്യത്യസ്ത പ്രദേശങ്ങളിലും സ്ഥാപിക്കുന്നു; ഉദ്ധരിക്കുന്ന തെളിവുകൾ ലിഖിത ചരിത്രരേഖകളല്ല, സ്ഥലവിന്യാസങ്ങളും തട്ടുകളും അവശിഷ്ടങ്ങളും പോലുള്ള ഭൗതിക തെളിവുകളാണ്.
യുനെസ്കോ രേഖപ്പെടുത്തുന്ന ഉഷ്മാലിന്റെ ജനസംഖ്യ:
some 25,000 inhabitants
പാലെങ്കെയുടെ ഉച്ചസ്ഥിതിയുടെ കാലം:
between AD 500 and 700
മോണ്ടെ ആൽബാനിൽ വാസമുണ്ടായിരുന്ന കാലയളവ്:
1,500 years
മോണ്ടെ ആൽബാനിലെ തുടർച്ചയായ നിവാസികളായി പേരെടുത്തു പറയുന്ന ജനതകൾ:
Olmecs, Zapotecs and Mixtecs
എൽ തഹീന്റെ ഉച്ചസ്ഥിതിയുടെ കാലം:
from the early 9th to the early 13th century
മെക്സിക്കോ നഗരത്തിന്റെ ചരിത്ര കേന്ദ്രം പണിതത് എന്തിനു മേൽ:
the ruins of Tenochtitlan, the old Aztec capital
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: മെസോഅമേരിക്കയെക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യങ്ങൾ മിക്കപ്പോഴും മായ, ആസ്ടെക് ജനതകളെ ശരിയായ കാലത്തിലും സ്ഥലത്തിലും സ്ഥാപിക്കുന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചാണ്; യുനെസ്കോ സ്വത്തു വിവരണങ്ങൾ ആ അടിസ്ഥാനങ്ങൾ ഉദ്ധരിക്കാവുന്ന രൂപത്തിൽ നൽകുന്നു.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
Mesoamerica Mesoamerica — മായ, സപോട്ടെക്, ആസ്ടെക് നാഗരികതകൾ ഉയർന്നുവന്ന, മധ്യ മെക്സിക്കോയിൽ നിന്ന് വടക്കൻ മധ്യ അമേരിക്ക വരെ നീളുന്ന സാംസ്കാരിക മേഖല.
Tenochtitlan Tenochtitlan — ഇതിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങൾക്കു മേലാണ് സ്പാനിഷുകാർ മെക്സിക്കോ നഗരം പണിതത്; ഇത് ആസ്ടെക് തലസ്ഥാനമായിരുന്നു.
Usumacinta Usumacinta River — ഉച്ചസ്ഥിതിയിൽ പാലെങ്കെയുടെ സ്വാധീനം ഈ നദിയുടെ തടത്തിലാകെ വ്യാപിച്ചിരുന്നു.
വിശദ വായന
ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിൽ മെക്സിക്കോയുടെ 36 സ്ഥലങ്ങൾ ഇടംപിടിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇതിൽ 28 സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യ സ്ഥലങ്ങളും 6 പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥലങ്ങളും 2 സമ്മിശ്ര സ്ഥലങ്ങളുമാണ്. മെക്സിക്കോ ഈ ഉടമ്പടി സ്വീകരിച്ചത് 1984 ഫെബ്രുവരി 23 വ്യാഴാഴ്ച ആണെന്ന് യുനെസ്കോ ലോക പാരമ്പര്യ കേന്ദ്രം രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. ചിചെൻ-ഇറ്റ്സാ എന്ന പ്രീ-ഹിസ്പാനിക് നഗരം (1988), തിയോത്തിവാകാൻ എന്ന പ്രീ-ഹിസ്പാനിക് നഗരം (1987), എൽ താഹിൻ എന്ന പ്രീ-ഹിസ്പാനിക് നഗരം (1992), പോപ്പോകാറ്റെപെറ്റലിന്റെ ചരിവുകളിലുള്ള ആദ്യകാല 16-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ആശ്രമങ്ങൾ, ടെക്വിലയിലെ അഗേവ് ഭൂപ്രകൃതിയും പ്രാചീന വ്യവസായ കേന്ദ്രങ്ങളും (2006) എന്നിവ മെക്സിക്കൻ സ്ഥലങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. (i)(ii)(iii) എന്ന മാനദണ്ഡങ്ങൾ പ്രകാരമാണ് ചിചെൻ-ഇറ്റ്സാ പട്ടികയിൽ ഇടംപിടിച്ചത്. ക്ലാസിക് കാലഘട്ടത്തിൽ രണ്ട് പ്രകൃതിദത്ത ഗുഹാഗർത്തങ്ങൾക്ക് (സെനോട്ടെ അഥവാ ചെനെസ്) സമീപമാണ് ഈ നഗരം ഉയർന്നുവന്നത്; 'ഇറ്റ്സാകളുടെ കിണറിന്റെ അരികിൽ' എന്ന പേര് നഗരത്തിന് ലഭിച്ചതും അതിൽ നിന്നാണ്. ഈ സെനോട്ടെകൾ പ്രദേശത്തെ ഭൂഗർഭജലം ഉപയോഗിക്കാൻ സഹായിച്ചു. ചിചെൻ വിയെഹോ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഭാഗത്ത് നണ്ണറി, ചർച്ച്, അകാബ് ദ്സിബ്, ചിചാൻ ചോബ്, ടെംപിൾ ഓഫ് ദി പാനൽസ്, ടെംപിൾ ഓഫ് ദി ഡിയർ തുടങ്ങിയ സ്മാരകങ്ങൾ അന്നുതന്നെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിൽ ഇടംപിടിച്ച സ്ഥലങ്ങൾ:
36
സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യ സ്ഥലങ്ങൾ:
28
പ്രകൃതിദത്ത പാരമ്പര്യ സ്ഥലങ്ങൾ:
6
സമ്മിശ്ര പാരമ്പര്യ സ്ഥലങ്ങൾ:
2
ലോക പാരമ്പര്യ ഉടമ്പടി സ്വീകരിച്ചത്:
23 February 1984
ചിചെൻ-ഇറ്റ്സാ പട്ടികയിൽ ഇടംപിടിച്ച വർഷം:
1988
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: രാജ്യം തിരിച്ചുള്ള ലോക പാരമ്പര്യ സ്ഥലങ്ങളുടെ എണ്ണവും ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ സ്ഥലങ്ങളുടെ പേരുകളും വസ്തുനിഷ്ഠ ചോദ്യങ്ങളിൽ പതിവാണ്; സെനോട്ടെകളെ ആശ്രയിച്ച് വളർന്ന ചിചെൻ-ഇറ്റ്സാ ആണ് മെസോഅമേരിക്കൻ നാഗരികതയെ അത് വളർന്ന ചുണ്ണാമ്പുകല്ല് ഭൂപ്രകൃതിയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കാൻ സാധാരണ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഉദാഹരണം.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
Cenote Cenote (chen) — ഭൂഗർഭജലം തുറന്നുകാട്ടുന്ന, ചുണ്ണാമ്പുകല്ലിലെ പ്രകൃതിദത്ത ഗർത്തം; മെക്സിക്കോയിലെ കാർസ്റ്റ് പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇവ സാധാരണമാണ്.
Mixed property Mixed World Heritage property — സാംസ്കാരികവും പ്രകൃതിദത്തവുമായ മൂല്യങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഒരേസമയം പട്ടികയിൽ ഇടംപിടിക്കുന്ന സ്ഥലം.
വിശദ വായന
സ്റ്റാരി റാസും സൊപോചാനിയും 1979-ൽ ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിൽ ഇടം പിടിച്ചു. സെർബിയയുടെ ആദ്യ തലസ്ഥാനമായ സ്റ്റാരി റാസിന്റെ പുറമ്പോക്കുകളിൽ കോട്ടകൾ, പള്ളികൾ, ആശ്രമങ്ങൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന മധ്യകാല സ്മാരകങ്ങളുടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു കൂട്ടമുണ്ട്; സൊപോചാനിയിലെ ആശ്രമം പാശ്ചാത്യ നാഗരികതയും ബൈസന്റൈൻ ലോകവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധങ്ങളുടെ ഓർമപ്പെടുത്തലാണ്. സ്റ്റുഡെനിറ്റ്സ ആശ്രമം 1986-ൽ ഇടം പിടിച്ചു; മധ്യകാല സെർബ് രാഷ്ട്രത്തിന്റെ സ്ഥാപകനായ സ്റ്റെവാൻ നെമാന്യ സ്ഥാനത്യാഗം ചെയ്ത ഉടൻ, 12-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അന്ത്യത്തിൽ ഇത് സ്ഥാപിച്ചു. ഗാംസിഗ്രാഡ്-റൊമുലിയാന, ഗലേറിയസിന്റെ കൊട്ടാരം 2007-ൽ ഇടം പിടിച്ചു. സെർബിയയുടെ കിഴക്കുഭാഗത്തുള്ള ഈ പിൽക്കാല റോമൻ കാലഘട്ടത്തിലെ കോട്ടകെട്ടിയ കൊട്ടാരസമുച്ചയവും സ്മാരകസമുച്ചയവും ചക്രവർത്തി കായസ് വലേറിയസ് ഗലേറിയസ് മാക്സിമിയാനസിന്റെ നിർദേശപ്രകാരം നിർമിച്ചതാണ്; ചക്രവർത്തിയുടെ മാതാവിന്റെ പേരിൽ ഇത് ഫെലിക്സ് റൊമുലിയാന എന്ന് അറിയപ്പെട്ടു. സ്റ്റെച്ചി മധ്യകാല ശവകുടീര ശ്മശാനങ്ങൾ 2016-ൽ ഇടം പിടിച്ചു; ബോസ്നിയ ഹെർസഗോവിന, പശ്ചിമ സെർബിയ, പശ്ചിമ മോണ്ടിനെഗ്രോ, മധ്യ-ദക്ഷിണ ക്രൊയേഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിലുള്ള 28 സ്ഥലങ്ങൾ ചേർന്ന ഒരു ശ്രേണീ സ്ഥാനമാണ് ഇത്. ഈ ശ്മശാനങ്ങൾ പൊതുയുഗം 12 മുതൽ 16 വരെ നൂറ്റാണ്ടുകളിലുള്ളവയാണ്, വരികളായി ക്രമീകരിച്ചിട്ടുമുണ്ട്.
സ്റ്റാരി റാസ്-സൊപോചാനി, ഇടം പിടിച്ച വർഷം:
1979
സ്റ്റുഡെനിറ്റ്സ ആശ്രമം, ഇടം പിടിച്ച വർഷം:
1986
ഗാംസിഗ്രാഡ്-റൊമുലിയാന, ഇടം പിടിച്ച വർഷം:
2007
സ്റ്റെച്ചി മധ്യകാല ശവകുടീര ശ്മശാനങ്ങൾ, ഇടം പിടിച്ച വർഷം:
2016
സ്റ്റെച്ചി ശ്രേണീ സ്ഥാനത്തിലെ ഘടക സ്ഥലങ്ങൾ:
28 sites
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികകൾ സ്ഥിരമായ ചോദ്യസ്രോതസ്സാണ്; നാല് അംഗരാഷ്ട്രങ്ങൾ പങ്കിടുന്ന ശ്രേണീ സ്ഥാനമെന്ന നിലയിൽ സ്റ്റെച്ചി അപൂർവമായ ഉദാഹരണവുമാണ്.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
Serial property Serial World Heritage property — വേറിട്ട പല ഘടക സ്ഥലങ്ങൾ ചേർന്ന ഒരൊറ്റ ലോക പാരമ്പര്യ രേഖപ്പെടുത്തൽ.
Stećci Stećci medieval tombstones — പശ്ചിമ ബാൽക്കൻ പ്രദേശത്തു കാണപ്പെടുന്ന, പ്രാദേശികമായി സവിശേഷമായ കൊത്തുപണിയുള്ള മധ്യകാല ശവകുടീരക്കല്ലുകൾ.
വിശദ വായന
"ഇൻഡിജിനസ് ഫെസ്റ്റിവിറ്റി ഡെഡിക്കേറ്റഡ് ടു ദ ഡെഡ്" എന്ന പേരിൽ മെക്സിക്കോ സമർപ്പിച്ച ഈ ഘടകം മാനവരാശിയുടെ അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യത്തിന്റെ പ്രാതിനിധ്യ പട്ടികയിലാണ് യുനെസ്കോ ചേർത്തിട്ടുള്ളത്. മെക്സിക്കോയിലെ തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങൾ ആചരിക്കുന്ന രീതിയിൽ, മരിച്ചുപോയ ബന്ധുക്കളും പ്രിയപ്പെട്ടവരും ഭൂമിയിലേക്ക് താത്കാലികമായി മടങ്ങിവരുന്നതിന്റെ സ്മരണയാണ് എൽ ദിയ ദെ ലോസ് മുവേർത്തോസ് (ഡേ ഓഫ് ദ ഡെഡ്). ഓരോ വർഷവും ഒക്ടോബർ അവസാനം മുതൽ നവംബർ ആരംഭം വരെയാണ് ഈ ആഘോഷങ്ങൾ നടക്കുന്നത്. രാജ്യത്തിന്റെ പ്രധാന ഭക്ഷ്യവിളയായ ചോളത്തിന്റെ വാർഷിക കൃഷിചക്രം പൂർത്തിയാകുന്ന സമയവും ഇതുതന്നെയാണ്. ശ്മശാനത്തിൽ നിന്ന് വീട്ടിലേക്കുള്ള വഴിയിൽ പൂവിതളുകളും മെഴുകുതിരികളും നൈവേദ്യങ്ങളും നിരത്തി ആത്മാവുകളുടെ മടക്കം കുടുംബങ്ങൾ എളുപ്പമാക്കുന്നു; മരിച്ചവർക്ക് ഇഷ്ടമായിരുന്ന വിഭവങ്ങൾ തയ്യാറാക്കി വീട്ടിലെ പൂജാസ്ഥാനത്തിനും കല്ലറയ്ക്കും ചുറ്റും പൂക്കളോടും കടലാസ് വെട്ടുപണികൾ പോലുള്ള പരമ്പരാഗത കരകൗശല വസ്തുക്കളോടും ഒപ്പം വയ്ക്കുന്നു. സ്പാനിഷ് വരവിനു മുൻപുള്ള മതാചാരങ്ങളും കത്തോലിക്കാ തിരുനാളുകളും ചേർന്ന്, രണ്ട് ലോകങ്ങളെ ഒന്നിപ്പിക്കുന്ന ഒരു സമ്മിശ്രമായാണ് യുനെസ്കോ ഈ ആഘോഷത്തെ വിവരിക്കുന്നത്. ഇത് ഒരു ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയിലെ ഉൾപ്പെടുത്തലല്ല. സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യം സ്മാരകങ്ങളിലും വസ്തുശേഖരങ്ങളിലും അവസാനിക്കുന്നില്ല എന്നാണ് യുനെസ്കോയുടെ തന്നെ വിശദീകരണം: പൂർവികരിൽ നിന്ന് ലഭിച്ച് പിൻതലമുറകൾക്ക് കൈമാറുന്ന പരമ്പരകളും ജീവനുള്ള ആവിഷ്കാരങ്ങളും - വാചിക പരമ്പരകൾ, അവതരണ കലകൾ, സാമൂഹിക ആചാരങ്ങൾ, അനുഷ്ഠാനങ്ങൾ, ഉത്സവ പരിപാടികൾ, പ്രകൃതിയെയും പ്രപഞ്ചത്തെയും കുറിച്ചുള്ള അറിവും ആചാരങ്ങളും, പരമ്പരാഗത കരകൗശലം നിർമിക്കാനുള്ള അറിവും വൈദഗ്ധ്യവും - അതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. അതായത്, ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടിക ഒരു സ്ഥലത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്നു; പ്രാതിനിധ്യ പട്ടിക ഒരു സമൂഹം വഹിക്കുന്ന ജീവനുള്ള ആചാരത്തെ അംഗീകരിക്കുന്നു.
യുനെസ്കോ ഈ ഘടകം പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന പേര്:
Indigenous festivity dedicated to the dead
ഇത് ചേർത്തിരിക്കുന്ന പട്ടിക:
Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity
ആഘോഷങ്ങൾ നടക്കുന്ന സമയം:
each year at the end of October to the beginning of November
അതേ കാലയളവ് അടയാളപ്പെടുത്തുന്ന കൃഷിചക്രം:
the annual cycle of cultivation of maize
സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യം ഇവയിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ലെന്ന് യുനെസ്കോ പറയുന്നത്:
monuments and collections of objects
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യത്തെ ലോക പാരമ്പര്യത്തിൽ നിന്ന് വേർതിരിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന മാതൃകാ ഉദാഹരണമാണ് ഇത്; ഈ വേർതിരിവ് നേരിട്ടും, അതേ പ്രാതിനിധ്യ പട്ടികയിലുള്ള ഇന്ത്യൻ ഘടകങ്ങളിലൂടെയും ചോദിക്കപ്പെടുന്നു.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
intangible cultural heritage intangible cultural heritage (ICH) — സ്മാരകങ്ങളിൽ നിന്നും വസ്തുക്കളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി, ഒരു തലമുറയിൽ നിന്ന് അടുത്തതിലേക്ക് കൈമാറുന്ന ജീവനുള്ള പരമ്പരകളും ആവിഷ്കാരങ്ങളും.
Representative List Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity — അവ നിലനിർത്തുന്ന സമൂഹങ്ങൾക്കുള്ള മൂല്യത്തിന് അംഗീകാരം നൽകി ജീവനുള്ള ആചാരങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന യുനെസ്കോയുടെ പ്രധാന പട്ടിക.
pre-Hispanic pre-Hispanic — അമേരിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിൽ സ്പാനിഷുകാർ എത്തുന്നതിനു മുൻപുള്ള കാലത്തോട് ചേർന്നത്.
വിശദ വായന
യുനെസ്കോയുടെ സെർബിയ രാജ്യരേഖ, മാനവരാശിയുടെ അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യത്തിന്റെ പ്രാതിനിധ്യ പട്ടികയിൽ ആറ് ഘടകങ്ങൾ എണ്ണുന്നു. അവ ഇവയാണ്: കുടുംബത്തിന്റെ രക്ഷാധികാരി വിശുദ്ധന്റെ ദിനാഘോഷമായ സ്ലാവ (2014); പരമ്പരാഗത നാടൻ നൃത്തമായ കോലോ (2017); ഗുസ്ലെയുടെ അകമ്പടിയോടെയുള്ള ആലാപനം (2018); സ്ലാകുസ ഗ്രാമത്തിലെ കൈച്ചക്ര മൺപാത്ര നിർമാണം (2020); പരമ്പരാഗത പ്ലം മദ്യമായ ഷ്ലിവോവിറ്റ്സയുടെ തയ്യാറാക്കലും ഉപയോഗവും സംബന്ധിച്ച സാമൂഹിക ആചാരങ്ങളും അറിവും (2022); കൊവാചിറ്റ്സയിലെ നൈവ് ചിത്രകലാ രീതികൾ (2024). ഈ ആറും പ്രാതിനിധ്യ പട്ടികയിൽ തന്നെയാണ്. ഇതിനുപുറമെ, നോവി സാദ് യുനെസ്കോ ക്രിയേറ്റീവ് സിറ്റീസ് നെറ്റ്‌വർക്കിൽ മീഡിയ ആർട്സ് വിഭാഗത്തിലെ ക്രിയേറ്റീവ് സിറ്റിയായി 2023 മുതൽ അംഗമാണ്. 2019-ൽ യൂറോപ്യൻ യൂത്ത് ക്യാപിറ്റലായും 2022-ൽ യൂറോപ്യൻ ക്യാപിറ്റൽ ഓഫ് കൾച്ചറായും ആ നഗരം തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടെന്നും, സൃഷ്ടിപരമായ മേഖലയെ പിന്തുണയ്ക്കാൻ നഗരം അതിന്റെ ബജറ്റിന്റെ 6% നീക്കിവെക്കുന്നുവെന്നും നഗരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള യുനെസ്കോ താൾ രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.
സെർബിയയുടെ ഘടകങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്ന പട്ടിക:
Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity
സെർബിയയുടെ ഉൾപ്പെടുത്തപ്പെട്ട പരമ്പരാഗത ചങ്ങല നൃത്തം:
Kolo, traditional folk dance
കുടുംബ രക്ഷാധികാരി വിശുദ്ധ ദിന ഉൾപ്പെടുത്തൽ:
Slava, celebration of family saint patron’s day
മൺപാത്ര നിർമാണ ഉൾപ്പെടുത്തൽ:
Zlakusa pottery making, hand-wheel pottery making in the village of Zlakusa
ഏകതന്ത്രി വാദ്യോപകരണ ഉൾപ്പെടുത്തൽ:
Singing to the accompaniment of the Gusle
ആറിൽ ഏറ്റവും പുതിയ ഉൾപ്പെടുത്തൽ:
Naïve painting practices of Kovačica
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: അദൃശ്യ പാരമ്പര്യത്തിന്റെ പ്രാതിനിധ്യ പട്ടികയും ലോക പാരമ്പര്യ പട്ടികയും ഉദ്യോഗാർഥികൾ പലപ്പോഴും കൂട്ടിക്കുഴയ്ക്കുന്നു; പേരെടുത്ത ഒരു നൃത്തമോ കരകൗശലമോ ചോദിച്ച് ഈ വ്യത്യാസം പരിശോധിക്കുകയാണ് പരീക്ഷകർക്ക് എളുപ്പമുള്ള വഴി.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
Intangible cultural heritage Living heritage under the 2003 UNESCO Convention — സ്മാരകങ്ങൾക്കും സ്ഥലങ്ങൾക്കും വിപരീതമായി, സമൂഹങ്ങൾ ജീവനോടെ നിലനിർത്തുന്ന ആചാരങ്ങൾ, അവതരണങ്ങൾ, അറിവ്, നൈപുണ്യം.
Gusle Single-stringed bowed instrument — പശ്ചിമ ബാൽക്കണിൽ വീരകാവ്യ ആലാപനത്തിന് അകമ്പടിയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു വില്ലുവാദ്യം.
Creative Cities Network UNESCO Creative Cities Network — സൃഷ്ടിപര വ്യവസായങ്ങളെ നഗരവികസനത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്ന നഗരങ്ങളുടെ യുനെസ്കോ ശൃംഖല.
വിശദ വായന
ചേരിചേരാ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ (NAM) ആദ്യ ഉച്ചകോടി യുഗോസ്ലാവിയയിലെ ബെൽഗ്രേഡിലാണ് നടന്നത്. ഘാന, ഇന്ത്യ, ഇന്തോനേഷ്യ, യുണൈറ്റഡ് അറബ് റിപ്പബ്ലിക്, യുഗോസ്ലാവിയ എന്നീ രാജ്യങ്ങളുടെ മുൻകൈയിലാണ് ഇത് ചേർന്നതെന്ന് യുനെസ്കോയുടെ മെമ്മറി ഓഫ് ദ വേൾഡ് രേഖ പറയുന്നു. ചേരിചേരാ രാജ്യങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രത്തലവന്മാരുടെയും സർക്കാർ തലവന്മാരുടെയും ആദ്യ സമ്മേളനം എന്നും ഇതിനെ വിളിക്കുന്നു. ലോകസമാധാനം, സുരക്ഷ, ജനങ്ങൾക്കിടയിലെ സമാധാനപരമായ സഹകരണം, സ്വാതന്ത്ര്യം, സമത്വം, സാമൂഹികനീതി എന്നിവയ്ക്കു കൂടുതൽ ഫലപ്രദമായി സംഭാവന നൽകുകയും ചേരികൾക്കിടയിലെ വൈരം കുറയ്ക്കുകയും ആയിരുന്നു പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യം. ആ ഉച്ചകോടിയുടെ രേഖാശേഖരത്തിൽ 76 ഫയലുകൾ എഴുത്തുരേഖകൾ, 242 ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, 1 ശബ്ദരേഖ, 15 ചലച്ചിത്രങ്ങൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു; അൾജീരിയ, ഈജിപ്ത്, ഇന്ത്യ, ഇന്തോനേഷ്യ, സെർബിയ എന്നിവർ ചേർന്നാണ് ഇത് മെമ്മറി ഓഫ് ദ വേൾഡ് അന്താരാഷ്ട്ര രജിസ്റ്ററിലേക്കു സമർപ്പിച്ചത്. ചേരിചേരാ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ സഹസ്ഥാപകർ എന്ന നിലയിൽ ഇന്ത്യയും സെർബിയയും ചരിത്രപരവും സവിശേഷവുമായ ബന്ധം പുലർത്തുന്നുവെന്ന് പ്രസ് ഇൻഫർമേഷൻ ബ്യൂറോ രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. ബെൽഗ്രേഡിലെ ഇന്ത്യൻ എംബസിയും ഇരു രാജ്യങ്ങളെയും പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ സഹസ്ഥാപകരായി വിവരിക്കുന്നു.
ആദ്യ ഉച്ചകോടിക്കു മുൻകൈയെടുത്ത രാജ്യങ്ങൾ:
Ghana, India, Indonesia, United Arab Republic, and Yugoslavia
ശേഖരത്തിലുള്ള എഴുത്തുരേഖാ ഫയലുകൾ:
76
ശേഖരത്തിലുള്ള ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ:
242
ശേഖരത്തിലുള്ള ചലച്ചിത്രങ്ങൾ:
15
മെമ്മറി ഓഫ് ദ വേൾഡ് രജിസ്ട്രേഷൻ വർഷം:
2023
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ഇന്ത്യയും സെർബിയയും തമ്മിലുള്ള ഏറ്റവും കൂടുതൽ ചോദിക്കപ്പെടുന്ന ബന്ധം ആദ്യ ചേരിചേരാ ഉച്ചകോടിയാണ്; ആതിഥേയ നഗരവും മുൻകൈയെടുത്ത രാജ്യങ്ങളും പതിവു ചോദ്യങ്ങളാണ്.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
NAM Non-Aligned Movement — ശീതയുദ്ധകാലത്തെ രണ്ടു ചേരികളിലും ചേരാതിരിക്കാൻ തീരുമാനിച്ച രാഷ്ട്രങ്ങളുടെ കൂട്ടായ്മ.
Memory of the World UNESCO Memory of the World Programme — ലോകപ്രാധാന്യമുള്ള രേഖാപരമായ പാരമ്പര്യം രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുന്ന യുനെസ്കോ പരിപാടി.
വിശദ വായന
ചണ്ഡീഗഢിനെ "ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യ ആസൂത്രിത നഗരം. ആകർഷകമായ ഒരു കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശം" എന്നാണ് കേന്ദ്ര ടൂറിസം മന്ത്രാലയം വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. "പ്രശസ്ത സ്വിസ്-ഫ്രഞ്ച് വാസ്തുശിൽപി ലെ കോർബ്യൂസിയെ ആവിഷ്കരിച്ച" ഈ നഗരം "വിശാലവും വൃക്ഷനിരകളുള്ളതുമായ പാതകളും കൃത്യമായി വേർതിരിച്ച സെക്ടറുകളും" ചേർന്ന "സവിശേഷമായ ഗ്രിഡ് മാതൃകയിലുള്ള രൂപകൽപ്പന" നൽകുന്നു; "ശിവാലിക് പർവതനിരയുടെ മനോഹരമായ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ്" ഇത് നിലകൊള്ളുന്നത്. നഗരത്തിന്റെ ഭരണകേന്ദ്രം കാപ്പിറ്റോൾ കോംപ്ലക്സാണ്; അത് "100 ഏക്കറിലായി വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു, നിയമസഭയുടെ ആസ്ഥാനം, സെക്രട്ടേറിയറ്റ് കെട്ടിടം, ഹൈക്കോടതി എന്നീ മൂന്ന് പ്രധാന കെട്ടിടങ്ങൾ അതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു". ഈ സമുച്ചയത്തെ "ചണ്ഡീഗഢിന്റെ നഗരകേന്ദ്രത്തെ ഉറപ്പിച്ചുനിർത്തുന്ന ഭരണദുർഗം" എന്നും നഗരത്തിന്റെ "സ്പന്ദിക്കുന്ന ഭരണഹൃദയം" എന്നും മന്ത്രാലയം വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു; ഇത് "യുനെസ്കോ ലോകപാരമ്പര്യ സ്ഥാനമായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടു" എന്നും രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. ഓപ്പൺ ഹാൻഡ് സ്മാരകം, ജ്യോമെട്രിക് ഹിൽ, ടവർ ഓഫ് ഷാഡോസ്, രക്തസാക്ഷി സ്മാരകം എന്നിങ്ങനെ നാല് കലാസ്മാരകങ്ങൾ അതിനുള്ളിലുണ്ട്. ഓപ്പൺ ഹാൻഡ് "85 അടി ഉയരമുള്ള" ശിൽപമാണ് — "കാറ്റിനൊത്ത് സാവധാനം തിരിയുന്ന, ചണ്ഡീഗഢിന്റെ തുറവിയുടെ ചൈതന്യം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു കൂറ്റൻ ലോഹക്കൈ"; ഇതിനെ "സമാധാനത്തിന്റെയും ഐക്യത്തിന്റെയും ശക്തമായ പ്രതീകം" എന്ന് മന്ത്രാലയം വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു.
കാപ്പിറ്റോൾ കോംപ്ലക്സിലെ മൂന്ന് കെട്ടിടങ്ങൾ:
the seat of the Legislative Assembly, the Secretariat Building, and the High Court
കാപ്പിറ്റോൾ കോംപ്ലക്സിന്റെ വിസ്തൃതി:
spreads over 100 acres
ഓപ്പൺ ഹാൻഡ് ശിൽപത്തിന്റെ ഉയരം:
85-foot-high
സമുച്ചയത്തിനുള്ളിലെ കലാസ്മാരകങ്ങൾ:
the Open Hand Monument, Geometric Hill, Tower of Shadows, and the Martyrs Monument
കാപ്പിറ്റോൾ കോംപ്ലക്സിനെ ടൂറിസം മന്ത്രാലയം വിളിക്കുന്നത്:
civic citadel anchoring Chandigarh's urban nucleus
ഓപ്പൺ ഹാൻഡ് സ്മാരകത്തെ ടൂറിസം മന്ത്രാലയം വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്:
a powerful symbol of peace and unity
ടൂറിസം മന്ത്രാലയം ചണ്ഡീഗഢിനെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്:
India's first planned city. A captivating union territory
പരീക്ഷയ്ക്ക് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനം: ചണ്ഡീഗഢിലെ ഒരേ ആസൂത്രിത സമുച്ചയത്തിൽ നിയമനിർമാണ സഭ, നിർവഹണ സെക്രട്ടേറിയറ്റ്, ഹൈക്കോടതി എന്നിവ ഒരുമിച്ചു നിൽക്കുന്നു എന്നതും കാറ്റിനൊത്ത് തിരിയുന്ന ഓപ്പൺ ഹാൻഡ് ഇതേ സമുച്ചയത്തിനുള്ളിലെ നാല് കലാസ്മാരകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് എന്നതും അറിയാമോ എന്നാണ് പരീക്ഷകർ പരിശോധിക്കുന്നത്.
Kerala PSCUPSCSSC
പദങ്ങൾ
Sector planning sector — ചണ്ഡീഗഢിന്റെ പദ്ധതിയിൽ, വിശാലവും വൃക്ഷനിരകളുള്ളതുമായ പാതകൾക്കിടയിൽ നഗരത്തിന്റെ ഗ്രിഡ് മാതൃകയിലുള്ള വിന്യാസത്തെ വിഭജിക്കുന്ന കൃത്യമായി വേർതിരിച്ച ബ്ലോക്കുകളിൽ ഒന്നാണ് സെക്ടർ.